Türk Vergi Hukukunda "İlişkili İşlem" Tanımı

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Hukuk Fakültesi, Kamu Hukuku Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Zeki GÜNDÜZ

Danışman: Erdem Ateşağaoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Vergi mükelleflerinin ilişkili kişilerle yaptıkları işlemler ilişkili işlem olarak tarif edilir ve vergiye tabi işlemlerin ilişkili kişilerle yapılması halinde, vergi matrahının ilişkili işlemden etkilenmemiş olması hedeflenir. Bu konu temel olarak kurumlar vergisinin transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı kavramı çerçevesinde ele alınmaktadır. Bu çalışmada, başta Kurumlar Vergisi Kanunu olmak üzere, vergi kanunlarında ilişkinin etkilediği tüm vergisel düzenlemeleri ilişkili işlem bakış açısıyla, Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 13. maddesi ve Gümrük Kanunu dışında daha ziyade düzenlemenin ne olduğundan bahsetme seviyesinde çok genel olarak bir araya getirme gayretinde olduk. Vergi mevzuatı dışında olup vergi açısından da gözden geçirilmesi zorunluluk oluşturan Türk Ticaret Kanunu, Sermaye Piyasası Kanunu, Sigortacılık Kanunu ve Bankacılık Kanunu da incelediğimiz ikincil halkayı oluşturdu. Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 13. maddesinde düzenlenen, vergide ilişkili işlemler açısından temel düzenleme mahiyetinde olan, transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı müessesesini, örnek olaylar ve spesifik başlıklar üzerinden açıklamaya çalıştık. Bu müesseseyi Türk Ticaret Kanunu, Sermaye Piyasası Kanunu ve Gümrük Kanunu'nda mevcut olan ilişkili işlem düzenlemeleriyle karşılaştırarak ele aldık. Bu çalışmanın en önemli ve özgün yanını, mesleki gözlemlerimize de dayanan, çok sayıda örnek olay ve spesifik sorunlarla ilgili olarak yaptığımız değerlendirmeler ve önerilerimiz oluşturmaktadır.