Türk Toplumunda Detoksifikasyon Enzimlerinden CYP1B1 ve NAT2 Gen Polimorfizmlerinin Meme Kanseri ile İlişkisinin İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Yasemin Kadriye Özbek

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Oğuz ÖZTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Hormona bağlı ve çevresel etkenlerin genetik yapıyı etkilediği çok etkenli bir hastalık olan meme kanseri riskinin, heterosiklik aminler ve aromatik aminler gibi çevresel kimyasallara maruz kalınması ile arttığı bilinmektedir. Epidemiyolojik, deneysel ve klinik çalışmalar; meme kanseri ile meme epitelyumunun östrojenlere uzun süreli maruz kalması arasında önemli ilişkiler kaydetmiştir. Östrojenler, meme kanseri oluşumunu iki yoldan etkiler: Östrojen reseptörü bağlı sinyal yolu vasıtası ile hücre büyümesi ve östrojen metabolizması sırasında katekol metabolitlerinin oluşması. Sitokrom P450 1B1, çeşitli substratların ve östrojenin hidroksilasyonunu katalizmesiyle meme kanseri gelişiminde önemli bir yere sahiptir. CYP 1B1 kodon 432 polimorfizmi, kanser yatkınlığında önemli bir etkendir. N-asetiltransferaz 2, arilaminlerin ve heterosiklik aminlerin detoksifikasyonunda işlev gören ve farklı asetilasyon kapasitelerine sahip birçok alel içeren faz 2 enzimlerindendir.Bu çalışmada, 7 anlamsız ve 4 sessiz NAT 2 polimorfizmi ve CYP 1B1*3 (Kodon 432) polimorfizmi PZR-RFLP yöntemleri kullanılarak alel toplulukları oluşturmak üzere incelenmiştir.Sonuç olarak, NAT 2 enzimatik dağılımının kontrol grubunda beyaz ırk değerleriyle uyumlu olduğu; meme kanseri hastalarının kontrol gubundan 1.8 kat daha fazla yavaş asetilasyon fenotipleri içerdiği bulunmuştur. (p>0,05, ?2:3,24 OR:1,82; 0.94-3.50)Bunun yanında, NAT 2*5 alelinin kanser hastalarında sağlıklı kontrollere göre istatistiksel olarak daha anlamlı fazlalıkta olduğu(p<0,05, ?2:5.04 OR 2,22; 1.10-4.50); hasta grubunda %43.3, kontrol grubunda %15.8 şeklinde dağıldığı tesbit edilmiştir. CYP 1B1 L432V polimorfizmi açısından hasta grubunda mutasyon olmaması ile kontrollerden istatistiksel olarak daha anlamlı bulunmuştur. (p<0.005, ?2: 3,911 OR 2,58;0.99-6.75) NAT 2 aktivitesi ve CYP değişkeni birlikte bakıldığında hem hastalar hem de kontroller için risk saptanmamıştır.