TR DİZİN'deki Sağlık Bilimleri Alanındaki Dergilerin Tarandıkları İndekslere Göre İstatistiksel Kalitesinin Karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul Tıp Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYLA FATİHOĞLU
Danışman: Sevda Özel Yıldız
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bilimsel dergiler güvenilirlik, ulaşılabilirlik, süreklilik ve tanınırlık gibi özelliklerine göre çeşitli dizinlerde yer alırlar. SCI, SCI-Exp, ESCI, SCOPUS, EBSCO ve TR Dizin gibi indeksler dergileri kapsamlarına alarak daha çok araştırmacının daha kolay şekilde yayınlara ulaşmasını sağlamaktadırlar. Ülkemizde sağlık bilimlerinde çok sayıda dergi bulunmaktadır ancak, çok azı en iyi uluslararası indekslerde taranmaktadır. TR DİZİN'deki dergilerde yer alan çalışmaların uluslararası alanda kabul görmesi, çalışmanın sonuçlarının güvenilir ve karşılaştırılabilir olmasına, bu durumda istatistiksel kalitesinin yüksek olmasına bağlıdır. Bu nedenle çalışmamızda, TR DİZİN'de sağlık bilimleri alanındaki dergilerin tarandıkları indekslere göre istatistiksel kalitesini karşılaştırmak amaçlanmıştır. Çalışma için, ULAKBİM veri tabanında, "sağlık bilimleri" alanında yer alan dergiler 3 grupta toplandı: Birinci gruba: SCI, SCI-Exp; ikinci gruba: ESCI, Scopus, EBSCO; üçüncü gruba ise sadece TR DİZİN'de taranan Türkiye adresli dergiler alındı. Kura yöntemi kullanılarak 383 özgün araştırma makalesi seçildi ve 15 maddelik istatistiksel kalite değerlendirmesi yapıldı. Toplam puan skoru, ayrıca Delphi, Jadad, PEDro ve CONSORT liste puanları 3 indeks grubuna göre parametrik olmayan Kruskal-Wallis varyans analizi kullanılarak karşılaştırıldı. İndeksler arasında; kalite puanı (χ2=12.369, p=0.002); PEDro (χ2=12.446, p=0.002); Jadad (χ2=24.14, p<0.001) ölçekleri için istatistiksel olarak anlamlı farklar bulundu. Kalite puanları birinci grupta [10.24±2.42; 11(3-14)] daha yüksek değere sahipti. PEDro ölçeğinde, ikinci gruptaki dergiler [1.93±1.60;3(0-10)], Jadad ölçeğinde ise üçüncü gruptaki dergiler [0.17±0.70;0(0-4)] daha düşük puan aldı. Sonuç olarak çalışmamız sadece TR DİZİN'de taranan dergilerin diğer dizinlerde taranan dergilere göre daha düşük puanlar aldığını ortaya koymuştur. TR DİZİN'de taranan dergilerin kalitesinin yükseltilmesi için çalışmamızda belirttiğimiz maddelerin daha da genişletilerek hem yazarlar hem de dergi kurulları tarafından uygulanması önerimizdir.