İnvazif kandidoz olgularından izole edilen Candida albicans suşlarının genotiplendirilmesi ve virülans genlerinin varlığının araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURAK PURAL
Danışman: Gonca Erköse Genç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnvazif mantar enfeksiyonları, neden oldukları yüksek ölüm oranları ve son yıllarda antifungallere direnç görülme sıklığındaki artış nedeniyle tüm dünyada önemli bir sağlık tehdidi oluşturmaktadır. Mantar enfeksiyonlarının patogenezinde, konağın bağışıklık sistemiyle ilgili faktörlerin yanı sıra etken türe ait virülans faktörleri de önemli rol oynamaktadır. C. albicans hem mikrobiyota üyesi hem de enfeksiyon etkeni olarak en sık rastlanan Candida türüdür. Adezyon, fenotipik değişim, hif oluşumu, biyofilm üretimi, hemolizinler, proteazlar ve fosfolipazlar gibi hidrolitik hücre dışı enzimlerin salgılanması, önemli virülans faktörleridir. Bu çalışmada, kan örneklerinden izole edilen ve rutin laboratuvar yöntemleriyle C. albicans olarak tanımlanan toplam 50 suşun genotiplerini 25S intron analizi ile belirlemek, biyofilm oluşumunda ve adezyonda rol oynayan ALS1 ve HWP1, fosfolipaz aktivitesinde rol oynayan PLB1, salgısal asit proteinaz aktivitesinde rol oynayan SAP1, SAP2 ve SAP4 virülans genlerinin varlığını PCR yöntemiyle araştırmak amaçlanmıştır. Pediatrik ve yetişkin hastalardan izole edilen toplam 50 C. albicans suşunun genotipleri, 28'inin (%56) A, 14'ünün (%28) B ve sekizinin (%16) C olarak belirlenmiştir. SAP1 geni 48 (%96) suşta pozitif, iki (%4) suşta negatif; SAP2 ve SAP4 genleri 49 (%98) suşta pozitif, bir (%2) suşta negatif; ALS1 ve HWP1 genleri 46 (%92) suşta pozitif, dört (%8) suşta negatif; PLB1 geni 47 (%94) suşta pozitif, üç (%6) suşta negatif olarak saptanmıştır. C. albicans'ın farklı genotipleri arasında virülans genlerinin dağılımına ilişkin istatistiksel açıdan anlamlı fark belirlenmemiştir. C. albicans başta olmak üzere farklı Candida türlerinin virülans faktörlerinin ve neden oldukları enfeksiyonların patogenezinin daha iyi anlaşılmasının, yeni tanı yöntemleri, enfeksiyon kontrol stratejileri ve yeni antifungal ilaçlar geliştirmek için önem taşıdığı düşünülmektedir.