Akciğer kanserinde yeni bir prognostik belirteç olarak sarkopeninin bilgisayarlı tomografi görüntülerinden belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Fakültesi, Fizik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEVİLAY KÖKSAL
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): İffet Çavdar
Eş Danışman: Handan Tanyıldızı Kökkülünk
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Akciğer kanseri, dünya genelinde en yaygın ve ölümcül kanser türlerinden biridir ve genellikle sigara kullanımı, çevresel faktörler ve genetik yatkınlık gibi risk faktörleriyle ilişkilendirilmektedir. Tanısında, genellikle görüntüleme teknikleri, biyopsi ve kan testleri kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, akciğer kanseri hastalarında yeni bir prognostik belirteç olan sarkopeni tanısında kullanılan kas kitlesi parametresini en doğru şekilde hesaplamaktır. Bu amaçla, Simplicity ve ImageJ programları kullanılarak kas kitlesi hesaplandı ve sonuçlar karşılaştırıldı. Malzeme ve Yöntem: Altınbaş Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu tarafından onaylanan bu çalışmaya, G Power 3.1 programı ile belirlenen 18-60 yaş aralığında, daha önce kanser tanısı almamış 111 hasta dahil edildi. Dahil edilme kriterleri arasında ek olarak aktif enfeksiyon olmaması bulunurken, dışlanma kriterleri arasında son 1 yılda ortopedik cerrahi öyküsü ve kontrol edilemeyen hipertansiyon veya diyabet yer almaktadır. Çalışmada sarkopeni tespiti için, hastaların Bilgisayarlı Tomografi (BT) taramalarından 3. Lomber Vertebra (L3) hizasındaki kas kitlesi alan birimi (cm2) Simplicity ile ImageJ platformları aracılığıyla hesaplanmış ve sonuçlar karşılaştırılmıştır. L3 seviyesindeki kas kitlesi psoas, paraspinal kaslar ve karın duvarı kasları olarak belirlenmiş ve iskelet kası alanı (Skeletal Muscle Area-SMA) değerleri bulunmuştur. Daha sonra, SMA/boy (m)2 formülasyonu ile iskelet kası indeksi (Skeletal Muscle Index-SMI) değerleri belirlendi. SMI değerleri kadın ve erkek hastalarda sarkopeni tanısı için kullanıldı. Bulgular: Bu çalışma, Kasım 2024 sonrası Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi'ne akciğer kanseri tanısıyla başvuran 36 kadın ve 75 erkek olmak üzere toplam 111 hasta ile gerçekleştirildi. Hastaların %32.5 'i kadın, %67.5 'i erkek olarak belirlendi. Yaş ortalaması 58.78±5.92 yıl, ağırlık ortalaması ise 74.21±12.57 kilogram (kg) olarak bulundu. Simplicity programından elde edilen SMA değerleri, tüm hastalarda ImageJ programından elde edilenlerden yüksek bulundu. İki program arasındaki fark 100 hastada %10 'dan az olup, 63 hastada %5 'in altında olduğu görüldü. Ortalama SMA değerleri kadın hastalarda Simplicity için 34.82±1.24 cm2, ImageJ için 32.58±1.27 cm2 iken, erkek hastalarda Simplicity için 40.34±0.93 cm2, ImageJ için 38.29±0.91 cm2 olarak hesaplandı. Tartışma ve Sonuç: Bu çalışmada, sarkopeniyi belirlemek için kullanılan SMI parametresinin hesaplanmasında iki farklı platform olan Simplicity ve ImageJ karşılaştırılmıştır. Simplicity, klinikte yaygın olarak kullanılan bir yazılım iken, ImageJ açık kaynak kodlu bir programdır. Her durumda elde edilen sonuçlar, bu yazılımların sarkopeni ve akciğer kanseri ile ilişkili analizlerde kullanılabileceğini göstermektedir.