Akademik Veri Yönetim Sistemi
ÇETİN E. (Yürütücü), Çetin Ç., GÜL A., DENİZ G.
2024 - 2026
Netosis; nötrofiller tarafından gerçekleştirilen özel bir programlanmış hücre ölüm mekanizmasıdır (Söderberg, Kurz et al. 2015). NET’ler; romatoid artrit, sistemik lupus eritematozus, ANCA ilişkili vaskülit (AAV), psöriazis gibi çeşitli otoimmün hastalıklarda bulunur (Lee, Kronbichler et al. 2017). Behçet ve AAV patogenezinde nötrofillerin ve NETosis’in yerini gösteren çok sayıda çalışma bulunmaktadır (Gupta and Kaplan 2016, Frangou, Vassilopoulos et al. 2019, Le Joncour, Martos et al. 2019, Li, Yu et al. 2021, Misra, Thomas et al. 2021, O'Sullivan and Holdsworth 2021, Tsukui, Kimura et al. 2021). Venöz sistemde tekrarlayan trombozla seyreden Behçet hastalarında trombotik eğilim mekanizmaları tam olarak ortaya konulamamıştır (Le Joncour, Martos et al. 2019). Antifosfolipid sendromunda (APS) trombüs oluşumundaki mekanizmalardan birinin antifosfolipid antikorlar tarafından indüklenen NETosis olduğu düşünülmektedir(Collison 2019).
Çalışmaya İstanbul Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi Romatoloji Kliniği, İstanbul Tıp Fakültesi Romatoloji Bilim Dalı’ndan takipli, ISG kriterlerine göre Behçet tanılı vasküler trombozu olan hastalar (n=8), kontrol grubu olarak Revize Sapporo kriterleri’ne göre Primer APS tanılı vasküler trombozu olan hastalar (n=8), ACR/EULAR 2022 GPA sınıflandırma kriterlerine göre GPA tanılı hastalar (n=8) ve herhangi bir hastalıkla ilişkisi gösterilememiş vasküler trombozu olan hastalar (n=8) alınacaktır. Hastaların demografik, klinik ve laboratuvar verileri, ELİSA yöntemi ile ölçülen antikor titreleri, aPTT ölçümüne dayalı lupus antikogülanı, vasküler tromboz verileri, aldıkları tedavi ajanları poliklinik vizitleri sırasında elde edilen bilgilerden ve geçmiş poliklinik takip dosyalarına ait verilerinden elde edilecektir. Periferik kandan düşük ve normal dansiteli nötrofiller izole edilecektir. Nötrofillerin PMA ve 23-valanlı polisakkarid Pnömokok aşı (PS-23) antijeni ile uyarımları sonrası flow sitometrik analizlerle NETosis beliteçleri, reaktif oksijen ürünleri (ROS) düzeyleri ve apoptotik belirteçleri analiz edilecektir. Konfokal mikroskopi ile Netosisin görüntülenmesi yapılacaktır. Ayrıca plazma ve kültür üst sıvılarında sitrolinlenmiş histon H3, solubl peptidil arjinin deaminaz (PAD4), miyeloperoksidaz (MPO), nötrofil elastaz (NE) ELISA yöntemi ve çift sarmal DNA miktarı (dsDNA) florometrik olarak değerlendirilecektir.
Bu çalışmada Behçet hastalarında ve Primer APS hastalarında morbidite ve mortalitenin önemli bir nedeni olan vasküler tromboz gelişiminde NETosis’in rolü ve NETosis farkları araştırılacaktır. Elde edilen sonuçlar ışığında bu hasta gruplarında görülen trombozun mekanizmaları konusunda patogenezi aydınlatılacak yeni bilgilere ulaşılması amaçlanmaktadır. Bu sayede ilerleyen dönemlerde tromboz tedavisinde ve tromboz tekrarının önlenmesinde hedefe yönelik spesifik tedavi ajanlarının kullanımı söz konusu olabilecektir. Behçet ve Granülomatöz polianjitis (GPA) gibi iki farklı sistemik vaskülit grubunda NETosis farklarının incelenmesi vaskülit tedavilerinde patogenezdeki NETosis’e yönelik farklı tedavi ajanlarının kullanılmasına dair çalışmalara ışık tutabilecektir.