Busirî’nin Kaside-i Bürde’sinin Geçmişten Günümüze Türkiye Toplumu Üzerindeki Akademik, Sosyal ve Dini Etkileri

TÜBİTAK Projesi, 1002 - Hızlı Destek Programı, 2015 - 2018

Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
Destek Programı: 1002 - Hızlı Destek Programı
Başlama Tarihi: Mayıs 2015
Bitiş Tarihi: Eylül 2018
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Proje Özeti

Bu çalışma, Bûsîrî’nin Kaside-i Bürde’sinin toplum üzerindeki akademik, sosyal ve dinî etkisini tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Proje, Süleymaniye Kütüphanesi’ndeki Bürde nüshalarını ve İstanbul Müftülüğü’nde görevli 300 din görevlisini kapsamaktadır. Projede uygulanan yöntem; literatür taraması, saha araştırması, veri analizi ve raporlama olmak üzere dört aşamadan oluşmuştur. İlk aşamada Süleymaniye Kütüphanesi’nde yer alan Türkçe-Arapça ve Farsça Bürde şerh ve tercümeleri tespit edilmiş ve eserlerin içerikleri, tasnifi, müellifleri bağlamında görülen yanlışlıklar düzeltilmiştir. Ayrıca eserler hakkında detaylı bilgi verilmiştir. Çalışmanın ikinci aşamasında, Bürde’nin toplum üzerindeki sosyal ve dinî etkisi saha araştırması yapılarak incelenmiştir. Bu inceleme İstanbul Müftülüğü’nden alınan izinle, din görevlilerine uygulanan anket sayesinde gerçekleştirilmiştir. Din görevlileriyle yapılan görüşme ve uygulanan anket neticesinde Bürde’nin toplumdaki bilinirlik ve uygulama düzeyi saptanmıştır. Hem kütüphane aşamasında hem de toplumsal araştırma neticesinde elde edilen verilerin analizi yapılarak elde edilen veriler raporlanmıştır. Araştırmanın sonucunda, Bûsîrî’nin Bürde nüshalarının Süleymaniye Kütüphanesi’nde yer alan koleksiyonlar içinde önemli bir yeri olduğu, gerek kütüphane kayıtlarında gerekse içerikleri hakkında verilen bilgilerde bazı yanlışların bulunduğu görülmüştür. Bu yanlışların düzeltilmesi hususunda teklifler sunulmuştur. Ayrıca yeni nüshalar da tespit edilmiştir. Osmanlı döneminde Bürde’nin Arap dili eğitimi için kullanıldığı, yazmalardaki bilgilerden hareketle, görülmüştür. Bürde’nin toplumda peygamber sevgisini sağlamadaki rolünün ve halk kültürü içindeki yerinin devam ettiği ancak bu oranın çok düşük düzeyde olduğu anlaşılmıştır.