Risalet Görevinin Başlangıcından Vefatına Kadar Hz. Peygamber'in Hayatında Hediye


Dr. Öğr. Üyesi ÜMİT ESKİN

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi, İslam Tarihi ve Sanatları Bölüm, Türkiye

Tez Danışmanı: Dr. Selim Argun

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Hediye ve hediyeleşme çok eski tarihlere uzanan bir olgudur. Hediye, sevgi ve dostluk göstergesi olarak karşılık beklemeden samimice verilen nesne demektir. Hediye, her iki tarafa da birbirini hatırlatan bir araçtır ve tarafları birbirine bağlar. Bu tezde günümüzün ilgi çeken konularından biri olan ve üzerine kültür tarihi bağlamında pekçok çalışma yapılan hediyeyi Hz. Muhammed'in (s) risâlet görevinin başlangıcından vefatına kadar olan 23 yıllık hayatı bağlamında inceleyeceğiz. Hz. Muhammed (s), peygamberlikle görevlendirildikten sonra insanları İslâm'a davet etmede ve onların kalbini İslâm'a ısındırmada birçok yöntem kullanmıştı. Bu yöntemlerden birisi de hediyeleşmeydi. Aynı şekilde Hz. Muhammed (s), peygamber olduktan sonra birçok zorlu süreçten geçmişti. Müslümanlarla birlikte mal varlıklarını Mekke'de bırakarak Medine'ye hicret etmişti. Bu süreçte Müslümanlar ellerinden geldiği ölçüde Hz. Muhammed'e (s) hediye vererek onu ve davasını desteklemişlerdi. Mekkeli müşriklerle yapılan Hudeybiye antlaşmasından sonra Arabistan yarımadasında bölgesel bir güç haline gelen Hz. Muhammed (s) ve Müslümanlar çevre devletlerle ve kabilelerle daha etkin bir iletişime girmiş; böylece aralarında diplomatik ilişkiler başlamıştı. İletişime girilen kabile ve devletlerle siyasi ve sosyal anlamlar taşıyan çeşitli hediyeleşmeler olmuştu. Bu çalışmada Hz. Muhammed'in (s) hediyeleşmelerinin siyasi, sosyal, psikolojik ve dini açıdan ifade ettiği anlamları tespit ederek hediye ve hediyeleşmelerin o zamanki Arap toplumu ve siyasi sosyal ilişkiler açısından ifade ettiği anlamları tespit etmeye çalışacağız.