Türkiye’de Halkla İlişkiler Uygulayıcılarının Rolleri

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, İletişim Fakültesi, Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bölümü, Türkiye

Tez Danışmanı: Ayla Okay

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu çalışma, Türkiye’deki halkla ilişkiler uygulayıcılarının rollerini belirlemeyi ve bu rollerde, halkla ilişkiler uygulayıcılarının unvan seviyeleri, görev aldıkları birim/kurum, bu kurumların menşei ve profesyonel iletişim alanındaki deneyimlerine bağlı farklılıklar olup olmadığını tespit etmeyi amaçlamaktadır.

Bu çerçevede, Birinci Bölüm’de halkla ilişkiler uygulayıcılarının faaliyet gösterdiği kavramsal çerçeve olarak kurumsal iletişim kavramı incelenerek, halkla ilişkilerden kurumsal iletişime evrilme süreci, halkla ilişkilerin meslekleşmesi, kurumsal iletişim teorileri, türleri ve yapı taşlarının kurumsal iletişimle ilişkisi ele alınmıştır. İkinci Bölüm’de, dünyada yapılmış rol araştırmaları çerçevesinde, kurumsal iletişim süreçlerinde yer alan halkla ilişkiler uygulayıcılarının rolleri incelenmiştir. Rol araştırmalarında “teknisyen” – “yönetici” ikili rol tipolojisinden başlayarak, “stratejist” rol, “eğitsel” rol, “yansıtıcı” rol ve “stratejist-yansıtıcı” rollerin içerikleri ve sınırları ile Türkiye’de kısıtlı sayıda yapılan rol araştırmaları incelenmiştir. Üçüncü Bölüm’de ise, Türkiye’de görev alan halkla ilişkiler uygulayıcıların rollerine yönelik, tez çalışması kapsamında yapılan nicel ve nitel araştırmanın sonuçları değerlendirilmiştir.

Araştırmalar sonucunda, dünyadaki halkla ilişkiler literatüründe yer alan “Teknisyen”, “Yönetici”, “Stratejist / Yansıtıcı” ve “Eğitsel” rollerin Türkiye’de de geçerli olduğu ortaya konmuştur. Türkiye’de halkla ilişkiler uygulayıcılarının daha çok “Yönetici” ve “Teknisyen” rollerine odaklandıkları, “Stratejist/Yansıtıcı” ve “Eğitsel” rolleri daha az gerçekleştirildikleri tespit edilmiştir. Ayrıca, Türkiye’de halkla ilişkiler uygulayıcılarının “denetsel” rol olarak adlandırılabilecek beşinci bir rolü de üstlendiklerine dair ilk işaretlere rastlanmıştır.