Kütahya İli ve İlçelerinde Çevresel Gama Radyasyonu Ölçümü


Doç. Dr. NURGÜL HAFIZOĞLU ALKAN

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Prof. Dr. Latife Şahin Yalçın

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Diğer

Özet:

Dünya radyoaktif olduğu için üzerinde yaşayan tüm canlılar doğal radyasyona maruz kalmaktadırlar. Doğal dış radyasyon kozmik ışınlar ve karasal radyasyondan oluşmaktadır. Karasal radyasyon büyük oranda toprakta bulunan gama yayımlayan doğal radyoaktif çekirdekler olan U-238, Th-232 ve K-40’dan kaynaklanmaktadır. Kozmik ışınlar ise dış uzaydan dünyaya gelen radyasyondur. Bu çalışmada Kütahya merkez, ilçe ve beldelerinden toplanan 355 toprak örneğindeki U-238, Th-232 ve K-40 aktivite seviyeleri NaI(Tl) detektörü kullanılarak belirlenmiştir. Örneklerin toplanıldığı noktalarda Ludlum 2241-3RK taşınabilir el detektörü ile yerden 1 m yükseklikte havadaki gama doz oranları µR/h biriminde ölçülmüştür. Toprak ve havadaki gama doz oranları kullanılarak Kütahya ili için yıllık etkin doz değerleri hesaplanmıştır. Yaptığımız çalışmanın sonucunda, U-238, Th-232 ve K-40 radyoaktif çekirdekleri için hesaplanan aktivite seviyeleri, etkin doz değerleri UNSCEAR ve dünyanın çeşitli yerlerinde yapılmış olan çalışmalarla karşılaştırılmıştır.