Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Şahin Akkaya
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Dijital çağın yükselişi ile beraber ortaya çıkan kripto para birimleri, tasarımlarında bulundurdukları kayıt sistemi ve şifreleme teknolojisi sayesinde merkezi bir otoritenin bulunmadığı, eşler arası bir ödeme aracı olarak kendinden önceki tüm ödeme araçlarından ayrılmaktadır. Kripto para tasarım teknolojileri, bu para birimlerinin mevcut hukuki ve iktisadi sistemin otoriteleri tarafından düzenlenmesi ve vergilendirilmesi açısından zorluk çıkarmaktadır. Bu bakımdan kripto para birimleri, küreselleşme süreci ile uluslararası sermaye hareketleri üzerindeki kısıtlamaların kalkması sonrasında vergi sonrası getiri miktarını arttırma arayışı içinde olan sermayenin de dikkatini çekmektedir.
Kripto para birimleri bulundukları dijital ortamda vergi otoritelerinin yetki alanlarının dışında kalması ve üst düzey kimlik koruması ile vergi yükünü en aza indirmeye yönelik olarak vergi cennetlerinin avantajlı vergi rejimi ve bilgi paylaşımı konularındaki işlevlerini karşılayabilmektedir. Bu durumda kripto para birimlerinin vergi cennetlerine alternatif oluşturarak, mevcut yasalar ve uluslararası finansal düzenlemeler karşısında dijital bir vergi cenneti şeklinde kullanılabilmesi söz konusu olmaktadır. Dijital vergi cenneti olarak kullanılan kripto para birimleri, vergileme konusunda uyumsuzluğa neden olarak, özellikle vergi kaçırılması yolu ile vergi gelirlerinde azalışlara yol açmaktadır. Ayrıca kripto para birimleri üzerinden elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi hususu da üzerinde durulması gereken diğer bir sorun olarak dikkati çekmektedir. Kripto para birimlerinin ortaya çıkardığı bu durumlar göz önüne alındığında vergi sistemlerinin ve diğer düzenlemelerin kripto para birimleri gerçeğine göre ayarlanması gerekebilmektedir.