Çeviri Stajlarının Kariyer Planlamasındaki Rolü: Çeviri Öğrencileri Üzerine Nitel Bir Araştırma


Creative Commons License

Canım S., Çelik B.

Cankaya University Journal of Humanities and Social Sciences, cilt.19, sa.2, ss.310-330, 2025 (TRDizin)

Özet

Uygulama, çeviri eğitiminin temel bileşenlerinden biri olup, çevirmenlik mesleğini kariyer olarak sürdürmeyi hedefleyen öğrencilerin mesleki gelişimini desteklemektedir. Bu bağlamda stajlar, öğrencileri gerçek yaşam çeviri görevleri ve sektör dinamikleriyle tanıştıran bir mesleki uygulama biçimini temsil eder. Bu ampirik çalışma, çeviri stajlarının çeviri öğrencilerinin kariyer planları üzerindeki etkisini incelemiştir. Araştırma, İstanbul Üniversitesi İngilizce Mütercim ve Tercümanlık Ana Bilim Dalında öğrenim gören ve stajını tamamlamış on beş öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmış, sözcüğü sözcüğüne çözümlenmiş ve betimsel analiz yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, öğrencilerin benlik imgelerinin kariyer hedeflerinin ve bu hedeflere ulaşmak üzere geliştirdikleri stratejilerin şekillenmesinde belirleyici bir rol oynadığını ortaya koymuştur. İmge Kuramı ile tutarlı biçimde, katılımcıların imgeleri arasında hiyerarşik bir ilişki gözlemlenmiş; yeni bilgilerin değer imgesini dönüştürmesi, bunu izleyen hedef ve eylemlere de yansımıştır. Kiraly’nin sosyal yapılandırmacı yaklaşımından hareketle, çalışmada stajlar, bilginin profesyonel ortamlara özgü otantik katılım yoluyla birlikte inşa edildiği, toplumsal olarak konumlanmış öğrenme ortamları olarak kavramsallaştırılmıştır. Elde edilen bulgular, stajların öğrencilerin kariyer yönelimlerinin belirlenmesinde kritik öneme sahip otantik deneyimler olduğunu göstermektedir. Birlikte ele alındığında, bu çalışma çeviri eğitiminde mesleki uygulamanın pedagojik değerine ilişkin süregelen tartışmalara katkı sunmaktadır.

Practice is a fundamental component of translation education, supporting the professional development of students who aspire to pursue a career in translation. Within this context, internships represent a form of professional practice that exposes students to real-life translation tasks and industry dynamics. This empirical study investigated the impact of translation internships on the career plans of translation students. The research was conducted with fifteen students from the Department of English Translation and Interpreting at Istanbul University who had completed an internship. Data were collected through semi-structured interviews, transcribed verbatim, and analyzed descriptively. The findings indicated that students’ self-images play a decisive role in shaping career goals and the strategies devised to achieve them. Consistent with image theory, a hierarchical relationship was observed among participants’ images: when new information reshaped their value-image, it was reflected in subsequent goals and actions. Drawing on Kiraly’s social constructivist approach, the study conceptualized internships as socially situated learning environments, in which knowledge is co-constructed through authentic participation in professional settings. The results suggested that internships serve as pivotal authentic experiences in defining students’ career trajectories. Taken together, the study contributes to the ongoing debate on the pedagogical value of professional practice in translation education.