Avrupa Birliği Hukuku Işığında Anonim Şirketlerin Kolaylaştırılmış Usulde Birleşmesi ve Bölünmesi İçin Öneriler
Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi, cilt.42, sa.2, ss.335-374, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 42 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Dergi Adı: Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: HeinOnline-Law Journal Library, TR DİZİN (ULAKBİM), Academic Search Ultimate (EBSCO), Law Journal Library (HeinOnline)
- Sayfa Sayıları: ss.335-374
- İstanbul Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Türkiye’de son on yılda borsa şirketlerinin katıldığı birleşme ve bölünme işlemlerinin %80’i grup içi kolaylaştırılmış usulde gerçekleştirilmiştir. Bu makale, uygulamadaki önemine binaen, anonim şirketlerin birleşmesi ve bölünmesinde kolaylaştırılmış usullerin Avrupa Birliği hukuku ışığında nasıl geliştirilebileceğini incelemektedir. Konuyla ilgili Birlik standartlarının yakalanması, Türkiye’nin uyum taahhütlerinin yerine getirilmesinin yanı sıra işlem maliyetlerinin azaltılmasına ve uygulamayı kolaylaştıran mekanizmaların daha incelikli bir yapıya kavuşturulmasına hizmet etmektedir. Çalışma, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun kolaylaştırılmış birleşmeler bakımından 2017/1132 sayılı Yönerge ile uyum için önemli bir adım teşkil ettiğini, ancak özellikle kolaylaştırılmış bölünmeler alanında Türk hukukunun hâlen gelişim potansiyeli bulunduğunu saptamaktadır. İnceleme, Yönerge hükümleri ve birleşme rejimiyle tutarlılığın sağlanması adına, hangi bölünme türlerinin hangi kolaylıklardan yararlanması gerektiğini somutlaştırmaktadır. Ayrıca; ara bilanço düzenlenmesi ve malvarlığındaki önemli değişiklikler hakkında pay sahiplerinin bilgilendirilmesine ilişkin yükümlülüklerde esnekliğin artırılması; buna karşılık %90 iştirak ilişkisine dayanan yukarı yönlü birleşme prosedürünün sıkılaştırılması ve grup içi kolaylaştırılmış usulün uygulama alanı açısından Birleşme Bölünme Tebliği ile Türk Ticaret Kanunu hükümlerinin yaklaştırılması önerilerini sunmaktadır.
Over the last decade, 80% of mergers and divisions involving listed companies in Türkiye have been carried out under the simplified procedure for group mergers and divisions. Given its practical significance, this article examines how the simplified procedures applicable to mergers and divisions of joint-stock companies may be further developed, drawing from European Union law. Aligning Turkish law with Union standards in this field helps Türkiye to fulfil its harmonization commitments while reducing transaction costs and refining mechanisms designed to facilitate the practice. The study reveals that although the Turkish Commercial Code No. 6102 constituted a step towards convergence with Directive (EU) 2017/1132 regarding simplified mergers, Turkish law still has room for development, particularly in relation to simplified divisions. The study identifies which types of divisions should benefit from simplifications to ensure consistency with the Directive and the regime governing mergers. Furthermore, it suggests increasing flexibility regarding the obligations to prepare an interim balance sheet and to inform shareholders of material changes in assets, whereas tightening the 90% upstream merger procedure and reducing discrepancies between the Turkish Commercial Code and the Merger and Division Communiqué regarding the scope of the simplified procedure for group mergers and divisions.