Akademik Veri Yönetim Sistemi
Artificial Intelligence in Linguistics and Translation Studies, Güneşnaz Kuru Pazarlıoğlu,İrem Atasoy,Zekai Kardaş, Editör, Istanbul University Press, İstanbul, ss.159-179, 2026
Bu çalışmada, yapay zekâ destekli dil öğretimi çerçevesinde, ChatGPT’nin Türkçe–Özbekçe dil çiftinde çeviri ve metin üretimi süreçlerindeki işlevi eğitsel bir perspektifle değerlendirilmektedir. Araştırmanın temel amacı, ChatGPT’nin çeviri çıktılarının dilsel doğruluğunu ve anlam bütünlüğünü incelemek ve bu teknolojinin dil öğretiminde ne ölçüde uygulanabilir olduğunu tartışmaktır. Çalışma, teknoloji destekli dil öğretimi kuramlarına dayandırılmış ve uygulamalı bir yaklaşım benimsenmiştir. Araştırma kapsamında iki yönlü (Türkçeden Özbekçeye ve Özbekçeden Türkçeye) çeviri örnekleri; anlam doğruluğu, sözdizimsel yapı, bağlamsal uygunluk ve kavramsal tutarlılık ölçütlerine göre analiz edilmiştir. Bulgular, ChatGPT’nin genel dilsel doğruluk açısından başarılı olduğunu, ancak bağlama duyarlı ve kültürel unsurlar içeren yapılarda sınırlılıklar gösterebildiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca bu çıktıların öğretim ortamında kullanılabilirliği, özellikle öğrenci etkileşimi ve geri bildirim süreçleri açısından değerlendirilmiştir. Çalışmada, yapay zekânın eğitim süreçlerine entegrasyonu sonrasında ölçme-değerlendirme, sınav ve ödev tasarımı gibi pedagojik unsurların nasıl yeniden yapılandırılabileceği de tartışılmıştır. Son olarak, yapay zekâ destekli öğretim yöntemlerinin üniversitelerde, özellikle Çağdaş Türk Lehçelerinin öğretildiği bölümlerde nasıl uygulanabileceği ele alınmıştır. Bu bağlamda çalışma, hem öğreticiler hem de öğrenciler için yol gösterici bir değerlendirme sunmaktadır.