KIR


Ünüvar S.

in: KENT ÇALIŞMALARINA GİRİŞ: KIR, KENT VE GÖÇ SOSYOLOJİSİ, MURAT ŞENTÜRK & YUSUF ADIGÜZEL, Editor, Nobel Yayın Dağıtım, Ankara, pp.71-116, 2020

  • Publication Type: Book Chapter / Chapter TextBook
  • Publication Date: 2020
  • Publisher: Nobel Yayın Dağıtım
  • City: Ankara
  • Page Numbers: pp.71-116
  • Editors: MURAT ŞENTÜRK & YUSUF ADIGÜZEL, Editor
  • Istanbul University Affiliated: Yes

Abstract

Kır sosyolojisi, kırsal alanlardaki toplumsal yapıyı, bu yapıdaki değişim ve dönüşümleri inceleyen disiplin olarak ifade edilebilir. Tarım, gıda, kırsal kalkınma, kırsal sürdürülebilirlik, kırsal göç gibi konular kır sosyolojisinin başlıca çalışma alanlarıdır. İlk örnekleri, Amerika Birleşik Devletleri’nde kıra pozitivist ve bilimci bir bakış açısıyla yaklaşılarak verilmiştir. 20. yüzyılda ise -özellikle Karl Marx’ın görüşleri ve Marksist yaklaşımlar üzerinden- köylülüğün çözülmesi ve dönüşümü üzerine tartışmalar öne çıkmıştır. Son dönemlerde ise uluslararası tarım-gıda şirketleri, gıda rejimi, endüstriyel tarım, iklim değişikliği, ekolojik değişimler, tarım işçileri gibi konular ön plandadır. Dünyada son iki yüzyılda ortaya çıkan değişimlere bağlı olarak kent olgusunun gölgesinde kalan köy/kır meselesi Türkiye’nin özgül koşullarında daima önemli bir konum üstlenmiştir. Bu bölümde kırdaki toplumsal yapı ve zaman içerisinde gözlemlenen değişim ve farklılaşmalara yer verilmektedir. Ayrıca son dönemde kıra yönelik tarım, gıda, kırsal kalkınma, kırsal sürdürülebilirlik, ekoloji, iklim değişikliği gibi konular çerçevesinde canlanan ilgi tarihsel bir çerçevede ele alınmaktadır.