Mentalizasyon Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin Türk Toplum Örnekleminde İncelenmesi


BİLGE Y., Bilge H.

Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.36, sa.1, ss.147-162, 2026 (TRDizin) identifier

Özet

Bireyin diğer bireyleri ve kendisini doğru bir şekilde yorumlamasında etkili bir unsur olarak görülen mentalizasyon kavramı hem sağlıklı gelişimin hem de psikopatolojinin değerlendirilmesinde önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada mentalizasyonun ölçümünde kullanılan ve daha önce ergen örnekleminde Türkçe adaptasyon çalışması yapılmış olan Mentalizasyon Ölçeği’nin yetişkin örneklemlerde kullanılması amacıyla psikometrik özellikleri incelenmiştir. Katılımcılar, yaş aralığı 18-65 olan (36.06±11.29) 179’u kadın (%46.0) ve 210’u erkek (%54.0) olmak üzere 389 kişilik toplum örnekleminden oluşmaktadır. Katılımcılara Mentalizasyon Ölçeği’nin yanı sıra Perth Aleksitimi Ölçeği, Üç Boyutlu Bağlanma Stilleri Ölçeği ve Çocuklukta Onaylamayan Çevre Ölçeği uygulanmıştır. Ölçeğin geçerliği için yapılan doğrulayıcı faktör analizi sonucunda, ölçeğin tek (X2/sd=2.47, CFI=.91, GFI=.93, AGFI=.91) ve dört faktörlü (X2/sd=2.72, CFI=.90, GFI=.93, AGFI=.90) yapılarının doğrulandığı ve ölçek maddelerinin faktör yüklerinin .33 ila .73 aralığında değiştiği tespit edilmiştir. Yakınsak geçerlik için gerçekleştirilen korelasyon analizlerinde ise anlamlı korelasyon değerlerine ulaşılmıştır. Ölçeğin Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayılarının toplam ölçek için .85 olduğu ve alt ölçekler için .51 ila .66 arasında değiştiği ve madde toplam korelasyonlarının .31 ila .59 aralığında olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, Mentalizasyon Ölçeği’nin yetişkin toplum örnekleminde güçlü psikometrik özelliklere sahip olduğu ve hem araştırmalarda hem de psikoterapi süreçlerinin değerlendirilmesinde kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu görülmüştür.
Mentalization is a powerful factor in the individual's accurate interpretation of other individuals and of self and is important in the assessment of both healthy development and psychopathology. This study examines the psychometric properties of the Mentalization Scale, used to measure mentalization whose Turkish adaptation study was conducted in adolescents, in an adult sample. The participants are 389 people, 179 female (46.0%) and 210 men (54.0%), between 18-65 (36.06±11.29). The Perth Alexithymia Scale, Three Dimensional Attachment Style Scale, and Invalidating Childhood Environment Scale were also applied to participants.In confirmatory factor analysis conducted for the validity of the scale, it was determined that the single (X2/sd=2.47, CFI=.91, GFI=.93, AGFI=.91) and four- factor (X2/sd=2.72, CFI=.90, GFI=.93, AGFI=.90) structures of the scale were confirmed and found the factor loadings of items ranged from .33 to .73. In the correlation analyses conducted for convergent validity, positive and significant relationships were found. The Cronbach Alpha internal consistency coefficients were determined .85 for the total scale and ranged from .51 to .66 for the subscales.As a result, the Mentalization Scale was found to have strong psychometric properties in the adult community sample to be valid and reliable and should be used in research and in the assessment of psychotherapy processes.