ELEKTRİK ŞOKU UYGULAMASININ GÖKKUŞAĞI ALABALIĞINDA Oncorhynchus mykiss Walbaum 1792 BÜYÜME VE CİNSİYET DÖNÜŞÜMÜ ÜZERİNE ETKİSİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Su Bilimleri Fakültesi, Su Ürünleri Yetiştiriciliği ve Hastalıkları Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: JOSE ANTONIO AZPILCUETA VASQUEZ

Danışman: Aygül Ekici

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Su ürünleri yetiştiriciliğinde cinsiyet kontrolü, büyüme performansı ve ekonomik değeri açısından taşıdığı önem nedeniyle üzerinde çalışmalar yapılan bir konudur. Salmonid türlerde, dişilerin genellikle erkeklere kıyasla daha hızlı büyüme performansı göstermesi, hastalıklara toleranslı olması ve daha kaliteli fileto eldesi nedeniyle, tamamı dişi popülasyonların üretimi tercih edilmektedir. Bu nedenle; bu çalışma, gökkuşağı alabalığında (Oncorhynchus mykiss) 5 ppt tuzluluk düzeyinde döllenmeden 20, 30 ve 40 dakika sonra 10 dakika süreyle 12Volt elektrik şokuna maruz bırakılmıştır. Her bir grubun tuz içermeyen su ile eşleştirilen versiyonlarında döllenme ve yumurtadan çıkış oranları, cinsiyet oranı, büyüme performansı, ploidi düzeyi, yağ asidi profili (kas ve karaciğer) ile gonad gelişimi üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Elektrik şokuna maruz bırakılan gruplarda döllenme, yumurtadan çıkış ve cinsiyet oranı üzerinde anlamlı bir etki gözlenmemiştir (P> 0.05). Elektrik şoku uygulanan grupların eritrosit ölçüm sonuçlarında triploid bireylerin oluşmadığı doğrulanmıştır. Döllenmeden 5 ay sonra gonad gelişiminin her iki cinsiyet için de kontrol grubu ile paralel olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte, döllenmeden 30 dakika sonra tuz içermeyen suda 12V elektrik şokuna maruz bırakılan grupta son ağırlık anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur (39.07 ± 0.088 g), bu da gelişmiş bir büyüme performansına işaret etmektedir (P 0.05). Ancak, kas ve karaciğer dokularının yağ asidi profillerinde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Özellikle elektrik şokuna maruz kalan gruplarda linoleik asit (C18:2), linolenik asit (C18:3) ve eikosapentaenoik asit (C20:5) seviyeleri daha yüksek bulunmuştur (P <0.05). Bu bulgular, belirli koşullar altında uygulanan elektrik şokunun, gökkuşağı alabalığında gelişimsel ve fizyolojik diğer parametreleri etkilemeden büyüme performansını ve yağ asidi içeriğini etkileyebileceğini göstermektedir.