Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde eşdizimlilik


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, YABANCI DİL OLARAK TÜRKÇE ÖĞRETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BİLGE MERVE KARADAĞ

Danışman: Mehmet Gürlek

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yabancı dil öğrenicileri için hedef sözcük listeleri senelerdir kullanılmaktadır. Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde, öğrenicilere sunulacak sözcükler sıklık derecelerine göre belirlenmektedir. Geleneksel sözcük listeleri derlem temelli sıklığa dayalı taramalar sonucunda ortaya çıkarılmakta ve öğrenicilere doğal dil ortamında en sık kullanılan sözcükleri sunmaktadır. Bilişim teknolojilerinin gelişmesi ve yazılı/sözlü verilerin incelenebilir hâle gelmesi, bilgisayar destekli dil bilimi (computational linguistics) çalışmaları için önemli bir kaynak olmuştur. Yabancı alanyazına ilk defa 1951 yılında giren eşdizimlilik, Türkçe üzerine yapılan çalışmalar için yeni sayılan bir çalışma sahasıdır. Yabancı dil öğretiminde kalıp dil ve sözlüksel yaklaşım teorileri geliştirildikçe eşdizimliliğin ne derece önemli bir alan olduğu ortaya çıkmıştır. Mevcut araştırma yabancı dil olarak Türkçe öğretimi çerçevesinde sözlüksel yaklaşım modeli ve kalıp dil kullanımı yoluyla sözcük öğretimi ve eşdizimlilik konuları üzerine odaklanmıştır. Bu konular hakkında detaylı kuramsal bilgilere değinildikten sonra yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ders kitaplarının hedef sözcük listeleri ve Türkçe Ulusal Derlemi taranarak öğretimle birleştirilebilecek bir Türkçe eşdizimliler listesi ve bu listeye uygun alıştırma önerileri sunulmuştur.