Muhammed Esed'in Kur'an Mesajı adlı meal-tefsirinde Kitab-ı-Mukaddes izleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlahiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA NURHAN ÖZEN

Danışman: Yaşar Düzenli

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Batı kökenli bir mühtedi tarafından kaleme alınan, Çağdaş dönem Kur'an tercümesi olan Kur'an Mesajı; ayetleri, hitap ettiği ortamı dikkate alarak onların kavramlarıyla tercüme eden, aynı zamanda tarihsel kişilere ve mekânlara takılı kalmayıp günümüze dokunan mesajları yakalamaya çalışan "düşünen bir topluma" ithaf edilen bir meal-tefsir çalışmasıdır. Yazıldığından bu yana çeşitli dillere tercüme edilen ve geniş bir okuyucu kitlesine ulaşan Muhammed Esed'in (1900-1992) "Kur'an Mesajı" adlı meal tefsiri birçok akademik çalışmaya konu olmuştur. Yazarının Yahudi mühtedisi olması ve İngilizce Kur'an tercümesi kaleme alması esere yönelik eleştirel değerlendirmelerin de yapılmasına sebep olmuştur. Kur'an Mesajına dair yapılan çalışmalarda eser, içerik ve muhteva açısından incelenirken Esed'in yorumlarında dikkat çeken; mucize, ahkâm ayetlerini yorumlaması, tarihsel ayetlere evrensel anlamlar yüklemesi, yeniden anlamlandırdığı Kur'an kavramları gibi hususlara da özel olarak yer verilmiş, ayetleri tercüme ve yorumlama biçimi değerlendirilmiş bazen de farklı müfessirlerle karşılaştırmalar yapılmıştır. Bu çalışmada Esed'e yönelik yapılan eleştirilerden olan kökeninden mülhem Ehl-i kitaba dair ayetleri yorumlarken anlamı yumuşatma, asıl manasında saptırma yahut üstünü örtme suretiyle bir savunma mekanizması oluşturmuş olup olmadığı incelenecektir. Kitab-ı Mukaddes metnine hâkim olması hasebiyle bu kaynağı Kur'an tefsirinde bir malzeme olarak kullanması ve bunu Ehl-i kitaba dair olan ayetleri yorumlarken nasıl ele aldığı da çalışmada bir diğer inceleme konusudur. Anahtar Kelimeler; Tefsir, Muhammed Esed, Kur'an Mesajı, Ehl-i kitap, Kitab-ı Mukaddes