Uluslararası İnsan Hakları Sözleşmeleri’ne Koyulan Çekinceler Çerçevesinde Hedef ve Amaçla Bağdaşma Ölçütü ve Türkiye Uygulaması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hukuk Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Zeynep Elibol Brönneke
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ayşe Nur TÜTÜNCÜ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İşbu çalışma, 1969 tarihli Viyana Andlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin 19. maddesinin (c) fıkrasında düzenlenen, bir çekincenin ileri sürülebilmesi için temel kıstas olan "hedef ve amaçla bağdaşma" ölçütünü, uluslararası insan hakları sözleşmelerine koyulan çekinceler bakımından ele almaktadır. Çekinceler rejimi, andlaşmalar hukukunun en teknik ve karmaşık alanlarından birini oluşturmakta, bir çekincenin izin verilebilirliğini ölçen "hedef ve amaç testi" ise, bu alanın en çok tartışma uyandıran öğesini meydana getirmektedir. Bu tartışma, özellikle, uluslararası insan hakları sözleşmelerine koyulan birtakım şüpheli çekinceler temelinde alevlenmektedir. 1969 tarihli Viyana Andlaşmalar Hukuku Sözleşmesi'nin, ne hedef ve amaçla bağdaşırlığı bir çekince koyulmadan önce tespit eden ve ilgili çekincenin koyulmasını engelleyen ante hoc bir mekanizma öngörmüş, ne de bir "hedef ve amaç testi" ortaya koymuş olması, bu hususta bir boşluğa işaret etmektedir. Çalışma, uluslararası insan hakları sözleşmelerine koyulan çekinceler bakımından bir test ortaya koyarak bu boşluğun doldurulmasına katkı sunmayı amaçlamaktadır. Ayrıca bu testi, Türkiye'nin temel insan hakları sözleşmelerine koyduğu ve kimisi hedef ve amaçla bağdaşmazlık bağlamında Devlet itirazına ve insan hakları sözleşme organı görüş ve tavsiyelerine konu olan çekincelerine uygulayarak somutlaştırmaktadır. Anahtar Sözcükler: Çekince, 1969 tarihli Viyana Andlaşmalar Hukuku Sözleşmesi madde 19(c), hedef ve amaçla bağdaşma, izin verilebilirlik, uluslararası insan hakları sözleşmeleri, uluslararası insan hakları sözleşme organları, Türkiye'nin çekinceleri