Yerel Siyasetteki Klientalizm ve Hemşehri Dernekleri Üzerine Bir İnceleme:Ümraniye Örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DAMLA DALKILIÇ

Danışman: Güven Gürkan Öztan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye'de yurttaş ve partiler arasındaki ilişki analiz edilirken genelde makro siyaset üzerinden ilerlendiği görülmektedir. Bu çalışmada ise mikro siyaset üzerinden bir inceleme yapılarak yerellerde kurulan kayırmacı ilişki ağlarının siyasetteki konumunun incelenmesi amaçlanmıştır. Ümraniye, göçler sonucunda oluşmuş bir ilçe olmasından dolayı yerelde dayanışmacı ve kayırmacı ağların yaygın olduğu bir kimliğe sahiptir. Bu ağlar arasında önemli olan aktörler arasında hemşehri dernekleri yer almaktadır. Ümraniye'deki hemşehrilik örgütlenmeleri incelendiğinde, hemşehrilik kimliği çatısı altında bir araya gelmenin temel motivasyonu olan dayanışma kurmanın zaman içinde dönüşüme uğradığı görülmektedir. Buna etki eden dinamik ise iç göçler sonucunda yereldeki hemşehri gruplarının sayısının artmasıdır. Dolayısıyla hemşehri grupları, kendi içindeki dayanışmacı niteliğinin yanı sıra farklı hemşehri gruplarıyla rekabet eden aktörlerdir. Ümraniye'de hemşehri grupları arasındaki güç ilişkileri hem iş ve konut piyasasında hem de siyasete eklemlenme süreçleriyle bağlantılıdır. Bu sebeple Ümraniye, siyaset ve hemşehri grupları arasındaki ilişkilerde klientalist ağların etkisini tespit etmek açısından verimli bir sahadır. Bu araştırmada, hemşehri dernekleri ile yerel siyaset arasındaki klientalist ilişkiler tespit edilmeye çalışılırken Türkiye'de klientalizmin nasıl dönüştüğü, Ümraniye'deki ekonomik ve sosyal açıdan değişimlerin oy tabanında yarattığı değişimler, derneklerin kazandığı yeni motivasyonlar ve hemşehri grupları arasındaki güç ilişkileri de aydınlatılmaya çalışılmıştır.