Pomaklar Üzerine Sosyolojik bir Araştırma: Kırklareli Örneği

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Melek KIRTIL

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Murat ŞENTÜRK

Özet:

Bu çalışma Kırklareli ilinde yaşayan Pomakların kültürel örüntülerini anlamak ve açıklamak amacıyla hazırlanmıştır. Pomak sosyokültürel yapısının bileşenlerinden olan aile, dayanışma ağları, çalışma biçimleri, din, çeşitli inanışlar ve pratikler, toplumsal tören ve ritüeller, yemek kültürü, dil gibi sosyal kurumların işlevsellikleri incelenmiş ve bu kurumların birbirleriyle olan etkileşimleri, geçmişten günümüze yaşadıkları değişimler ele alınmıştır. Pomakların genel karakteristiklerinin anlaşılması ve kültürel aktarımın hangi araçlarla ve yöntemlerle gerçekleştiğinin belirlenmesi amacıyla yapılan bu çalışma, bir durum tespit çalışmasıdır. Pomakların kültürlerini ele alan bu çalışmada nitel araştırma yöntemi ve derinlemesine mülakat tekniği kullanılmıştır. Kırklareli'ne bağlı ilçe merkezleri ile Pomak köylerinde gerçekleştirilen alan çalışmasında 30 kişi ile derinlemesine mülakat yapılmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde kültür kavramına ilişkin tanımlar ele alınarak kültürel süreçler, kültürün öğeleri, sosyokültürel yapı gibi başlıklar altında kavrama dair genel bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde, Pomakların 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'yla birlikte Türkiye'ye göç etme süreçleri incelenmiş ve Pomaklara ve Kırklareli'ne dair genel bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde ise alan çalışmasından elde edilen veriler değerlendirilerek, Pomakların sosyokültürel yapıları açıklanmaya çalışılmıştır. Sonuç bölümünde araştırma neticesinde ulaşılan sonuçlar yorumlanmıştır. Pomak kültürünün sosyolojik ve yaşayış olarak Anadolu kültürüyle benzerlikler gösterdiği görülmüştür.