Çocukluk çağı travma yaşantısı, duygu düzenleme güçlüğü ve öz-şefkatin duygusal yeme davranışı ile ilişkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Kent Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Klinik Psikoloji Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GİZEM ULUER

Danışman: Dilek Anuk

Özet:

Bu araştırmanın amacı, çocukluk çağı travma yaşantısı, duygu düzenleme güçlüğü ve öz-şefkatin duygusal yeme davranışı ile ilişkilerinin incelenmesidir. Araştırmada karşılaştırma türü ilişkisel tarama deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul ili Kadıköy ilçesinde yaşayan ve kartopu örnekleme yöntemi ile seçilen 18-40 yaş arası 270 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Sosyodemografik Bilgi Formu, Duygusal Yeme Ölçeği, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği-Kısa Form (DDGÖ-16), Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği, Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği ve Öz-Şefkat Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, katılımcıların duygusal yeme düzeyi düşük, duygu düzenleme güçlüğü düzeyi ve öz-şefkat düzeyi ise orta düzey olarak belirlenmiştir. Katılımcıların çocukluk çağı travma yaşantısı düzeyi ise kesme puanının üzerindedir. Araştırma sonuçlarına göre, gerginlik durumlarında ve olumsuz durumlarla başa çıkabilmek için yeme davranışlarında yüksek puan alan katılımcılar, yüksek puan almayan katılımcılara göre farkındalık boyutunda daha az duygu düzenleme güçlüğü, açıklık, kabul etmeme, strateji belirleme, dürtüsel davranma ve amaçlarını belirlemesi boyutlarında ise daha yüksek duygu düzenleme güçlüğü yaşamaktadır. Kendini kontrol edebilme davranışlarında yüksek puan alan katılımcıların açıklık, kabul etmeme, strateji belirleme, dürtüsel davranma ve amaçlarını belirlemesi boyutunda daha fazla duygusal düzenleme güçlüğü yaşadıkları belirlenmiştir. Uyaran karşısında kontrol davranışlarında yüksek puan alan katılımcıların yüksek puan almayanlara göre; farkındalık ve açıklık boyutlarında daha düşük, kabul etmeme boyutunda yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Gerginlik durumlarında ve olumsuz duygularla başa çıkmak için yeme davranışları ile kendini kontrol edebilme davranışlarında yüksek puan alan katılımcıların, düşük puan alan katılımcılara göre çocukluk çağı travma yaşantısında duygusal istismar düzeyleri ve öz-şefkat düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Araştırmanın sonunda, elde edilen bulgular ile uyumlu öneriler geliştirilmiştir.