Kentsel dönüşümde uzlaşma süreçleri ve blokzincir uygulamaları yoluyla performansın iyileştirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Mimarlık Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞİBA TEK AKDAĞ

Danışman: Mete Başar Baypınar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezin amacı, kentsel dönüşüm uygulamalarında süreç performansının etkinlik ve verimliliğini arttırmak için, müzakere sürecini hızlandıran dijital bir uzlaşma süreci modeli geliştirmektir. 6306 sayılı Afet Yasası kapsamında yapılan riskli yapı dönüşüm süreçlerinde hak sahipleri arasında anlaşma sorunları, finansman problemleri ve süreç işleyiş sorunları yaşanmaktadır. Hak sahipleri açısından dönüşüm süreci yavaş ilerlemektedir. Organizasyonel yapılanmadan dolayı kentsel dönüşüm uzlaşma süreci hantallaşmaktadır. Bu durum, ilgili kanuna esasen uygulanan kentsel dönüşüm süreçlerinin modelinin verimliliğini azaltmaktadır. Kentsel dönüşüm uzlaşma süreç performansının iyileştirilmesi, kişilerin can ve mal güvenliğinin sağlanması için hayatî öneme sahiptir. Sürecin hızlandırılması için çağın gereklerine uygun bir model arayışına gidilmesi gerektiği düşünülmektedir. Kentsel dönüşüm uygulamalarının dijital ortama taşınması ve çağın gereksinimlerine ayak uydurması sağlanmalıdır. Bunun için İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen İstanbul Yenileniyor kentsel dönüşüm platformunun güncel teknolojik yaklaşımlar üzerinden iyileştirilmesine yönelik bir yaklaşım geliştirilecektir. Bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır: Literatür araştırmasında; Türkiye'de 6306 sayılı Afet Yasası'na göre riskli yapı dönüşüm süreçleri, kentsel dönüşümün uzlaşma sürecinde teknoloji tabanlı bir uygulama modeli olan İstanbul Yenileniyor Projesi ve blok zinciri teknolojisinin inşaat ve yapılı çevre uygulamaları incelenmiştir. Araştırma bulguları ve değerlendirme kısmında; İstanbul Yenileniyor Projesi verileri kullanılarak, Pareto analizi yöntemi ile projenin performans kalitesini düşüren parametreler üzerinden veri seti daraltılmış ve bu veri seti kullanılarak Ishikawa diyagramı üzerinden neden-sonuç ilişkisini anlatan bir sosyal etki haritası çıkarılmıştır. Son kısımda bu diyagramdan gelen veriler kullanılarak, kentsel dönüşüm uzlaşma performansının blok zincir uygulamaları yoluyla iyileştirildiği dijital uzlaşma süreci modeli ile tez çalışması tamamlanmıştır.