Diz osteoartritinde proprioseptif duyu ve fonksiyonel durumun kinestezi/denge ve güçlendirme egzersizleriyle ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2001

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DEMİRHAN DIRAÇOĞLU

Danışman: AYŞE RESA AYDIN

Özet:

ÖZET AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, diz OA'li hastalarda standart güçlendirme egzersizlerine eklenecek propriosepsiyonu arttırmaya yönelik kinestezi ve denge egzersizlerinin, diz O A' inde tesbit edilen proprioseptif bozukluk üzerine etkilerinin araştırılması ve bu egzersizlerin hastanın fonksiyonel durumu üzerindeki kısa dönem etkinliğinin belirlenmesidir. MATERYAL ve METOD: Bu amaçla, grade I ve II diz osteoartriti tanısı konmuş, aynı yaş ve vücut kitle oramna sahip 60 bayan hasta çalışmaya alındı. Bu hastalar rastlantısal olarak iki gruba ayrıldılar. Birinci gruba kinestezi ve denge egzersizleriyle birlikte güçlendirme egzersizleri, ikinci gruba ise yalnız güçlendirme egzersizleri verildi. Hastalar klinik ortamda 8 hafta süreyle, haftada 3 gün olacak şekilde egzersizlere devam ettiler. Hastaların egzersiz öncesinde ve sonrasında proprioseptif duyu düzeyleri, izokinetik kas güçleri, objektif fonksiyonel durum ölçümleri, V AS, WOMAC, Lequesne, SF-36, Beck ve genel hasta değerlendirmesi skalaları incelendi. BULGULAR ve SONUÇ: Her iki grupta da proprioseptif duyu düzeyleri, izokinetik kas güçleri ile ağrı, fonksiyonel durum ve yaşam kalitesini değerlendiren skalalarda egzersiz sonrasında öncesine göre istatistiksel olarak anlamlı artışlar görüldü. Gruplar arasında proprioseptif artış açısından anlamlı fark yoktu. Ancak kinestezi ve denge egzersizleri eklenenen grup ile sadece güçlendirme egzersizi grup arasında yüksek açısal hızlardaki izokinetik güçte, değerlendirme skalalarmdan fonksiyonel durumu gösteren bütün parametrelerde ve objektif fonksiyonel durum ölçümlerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılık vardı. TARTIŞMA: Bu çalışmada diz osteoartritinde düzenli egzersiz ile propriosepsiyon duyusunun arttırılabildiği kanıtlanmıştır. Bu amaçla önerilen kinestezi ve denge egzersizlerinin güçlendirme egzersizlerine eklenmesi, araştırılan tüm fonksiyonel parametrelerde yalnız güçlendirme egzersizi yapan gruba göre anlamlı artışlar sağlamakla birlikte ekstra bir proprioseptif kazanç sağlamamıştır. Proprioseptif duyu fonksiyonel durum ile direkt ilişkilidir ancak belirleyici tek faktör değildir. Diz osteoartritinde uygulanan standart güçlendirme programlarına, fonksiyonel durumu belirgin olarak arttırdığı gösterilen kinestezi ve denge egzersizlerinin eklenmesi uygundur. 136