Annie Ernaux'nun "Bir Kadın" ve "Bir Adam" adlı yapıtlarında metinlerarasılık ve anne-kız ilişkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEHRA NİLGÜN AKMANOĞLU

Danışman: Arzu Mehlika Kunt

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Uzun yıllardan beri, kadınlar, erkek egemen dil içinde kendilerini ifade etmeyi amaçlamaktadır. Bunu yapmak dildeki erkek hegemonyasından ötürü oldukça zor olduğundan, kendilerine ait bir dil üretmeye çabalamaktadırlar. Çünkü erkek dili kullanarak bir kadın anlatmak istediği duygu ve düşüncelerini karşı tarafa özgün bir biçimde aktaramaz. Her ne kadar çaba gösterse de, bu bir kadına ait özgünlük olamaz. Annie Ernaux da kendi hayatından yola çıkarak, aslında bütün kadınların hayatını gözler önüne sermekle kalmaz; aynı zamanda yaşadığı ait olduğu sosyal çevresini de bizlere aktarmayı amaçlar. Yapıtlarının bu özelliğinden ötürü onlara birer otososyobiyografi diyebiliriz. Bu terimi yazarın bizzat kendi bulmuştur. Bu terimle açıklamak istediği, yapıtlarında kendi hayatından bahsederken aynı anda anlatılan hayatın arka planında bize o dönemin sosyolojik manzarasını da aktarmaya çalışmasıdır. Tezimizde, yazarın birçok yapıtının arasından yalnızca iki tanesi üzerinde duracağız. Adlarından da anlaşılacağı üzere, Ernaux, "Bir Kadın" adlı yapıtta annesinden, "Bir Adam" da babasından bahsetmektedir. Bu noktada anne ve baba her iki yapıtta da ortak karakter olduğundan ve adeta iki ayrı yapıt birbirini tamamladığından metinlerarasılık yönteminin gerçekleştiğini rahatlıkla söyleyebiliriz. Bununla beraber metinlerarasılık yönteminin birer parçası olan anne ve kız karakterin aralarındaki ilişkisi de dikkat çekicidir. Bu bağlamda psikanalitik yönden anne-kız ilişkisinin özel durumunu ve anne-kızın arasındaki özel bağı yorumlayarak çalışmamızı noktalayacağız. Anahtar Kelimeler: Annie Ernaux, metinlerarasılık, feminizm, psikanaliz, otososyobiyografi, anne-kız ilişkisi.