Dalaman Havzasının demografik analizi: Sosyo-kültürel ve mekânsal gelişim


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERYEM KONCAK DOĞRUER

Danışman: Özlem Sertkaya Doğan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dalaman Havzası, Türkiye'nin güney batısında Ege bölgesinin Menteşe yöresi ile doğudan Akdeniz bölgesinin Teke yöresi ve kuzeydoğudan yine Akdeniz'in Göller Yöresi içinde konumlanmaktadır. Bu çalışmanın odak noktası, havzadaki yerleşim alanlarını, bu bölgedeki nüfus dağılımını ve yerleşim yoğunluklarını incelemektir. Bu doğrultuda, Dalaman Havzası ve civarındaki yerleşimleri etkileyen doğal ve beşerî kaynaklı faktörler ele alınmıştır. Araştırma alanı, Muğla iline bağlı Dalaman, Ortaca ve Köyceğiz ilçeleri, Burdur iline bağlı Altınyayla, Gölhisar, Çavdır, Tefenni ve Yeşilova ilçeleriyle, Denizli iline bağlı Acıpayam, Serinhisar ve Çameli ilçeleri olmak üzere 11 ilçeyi kapsar. 1990 yılına kadar farklı yıllarda ilçe olan bu yerleşim yerleri, günümüzde havza alanında ilçe olarak; Dalaman 12, Ortaca 9, Köyceğiz 5, Yeşilova 3, Tefenni 6, Altınyayla 9, Gölhisar 21, Çavdır 19, Serinhisar 11, Çameli 31, Acıpayam'ın ise 56 mahallesi mevcuttur. Özellikle 1950'den sonra nüfus artışı ile yeni yerleşim alanları oluşmuştur. 2022 yılı itibarıyla Dalaman 47.482, Ortaca 54.478, Köyceğiz 39.242, Yeşilova 14.503, Tefenni 10.543, Altınyayla 5.197, Gölhisar 23.626, Çavdır 12.530, Serinhisar 14.355, Çameli 17.549, Acıpayam' da ise 54.888 kişi yaşamaktadır. Bölgede yerleşimlerin ana ekonomik faaliyeti tarım, hayvancılık ve turizme dayanır. Doğal coğrafi koşullara bağlı olarak çeşitli tarım ürünleri yetiştirilirken, büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık, kümes hayvancılığı ve arıcılık, balıkçılık faaliyetleri de dikkate alınmıştır. Ekonomik faaliyetlere bağlı olarak farklı kırsal yerleşim türleri mevcuttur. Yaylalar ve ağıllar geçici yerleşim yerleri olarak kullanılırken, mahalleler ve köyler sürekli yerleşim yerleri olarak işlev görür.