YAKIN İLİŞKİ ŞİDDETİ MAĞDURU KADINLARDA ÇOCUKLUK ÇAĞI TRAVMALARI, BAŞ ETME STRATEJİLERİ, DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU SEMPTOMLARI VE PSİKOLOJİK SAĞLIK ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ümmü Nur İSTANBUL
Danışman: Nermin Taşkale
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yakın ilişkilerde şiddete maruz kalmanın kişiler üzerinde olumsuz etkileri olduğu bilinmektedir. Şiddetin etkilerini ele alırken biyopsikososyal bir bakış açısının benimsenmesinin şiddeti daha iyi anlamak için işlevsel olduğu düşünülmektedir. Bu bağlamda mevcut çalışmada kişileri çeşitli yönlerden etkileyebilecek olan çocukluk çağı olumsuz deneyimleri, DEHB semptomları, yakın ilişki şiddeti mağduriyeti, failliği ve başa çıkma çabalarının psikolojik sağlık üzerindeki etkileri incelenmiştir. Araştırma 201 yakın ilişki şiddeti mağduru kadın ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri Gözden Geçirilmiş Çatışmaların Çözümüne Yaklaşımlar Ölçeği, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği-33, Genel Sağlık Anketi-28, Yakın İlişkilerde Çok Boyutlu Başa Çıkma Ölçeği, Erişkin Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendi Bildirim Ölçeği ve Demografik Bilgi Formu aracılığıyla toplanmıştır. Bulgular, başa çıkma çabalarının modeldeki diğer değişkenlerle ilişkili olmadığını göstermiştir. Kadınların çocukluk çağlarında yaşadıkları olumsuz deneyimlerin dikkat eksikliği ve hiperaktivite semptomları ile karşılıklı olarak ilişkili olduğu ve mağduriyeti yordadığı ancak faillik ile anlamlı bir yordayıcı ilişki ortaya koymadığını göstermiştir. Diğer yandan DEHB semptomlarının failliği yordadığı ancak mağduriyet ile yordayıcı ilişkili göstermediği görülmüştür. Mağduriyet, faillik ve psikolojik semptomlar arasındaki ilişkiler incelendiğinde ise mağduriyetin psikolojik sağlık üzerinde olumsuz etkileri olduğu, ancak failliğin mağduriyetin olumsuz etkilerini hafifletir nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulguların kadınların yakın ilişkilerindeki şiddet mağduriyeti deneyimini daha iyi anlamaya katkı sağlaması umulmaktadır. Mevcut çalışmada mağdur kadınların mağduriyet ve failliklerinin psikolojik sağlıkları üzerindeki etkilerini incelemek için yeni araştırmalara ortam hazırladığı düşünülmektedir.