Metastatik Kolorektal Kanser Hastalarında Biyobelirteçler olarak Epigenetik Değişikliklerin Araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Eczacılık Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELA TUĞRUL KARATAŞ
Danışman: Sibel Özden
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kolorektal kanser (CRC), en sık görülen kanserlerden biridir ve dünya çapında kansere bağlı mortalitenin ikinci önde gelen nedenidir. CRC'de erken evrelerde tespit iyi prognoz ile ilişkilidir. Kolonoskopi gibi mevcut tarama yöntemleri invaziv ve yüksek maliyetlidir. Bu nedenle, erken nüks veya kötü prognozlu hastaların tanımlanmasını kolaylaştıracak ve sistemik metastazlı hastaların daha erken teşhisine izin verecek invaziv olmayan biyobelirteçlere ihtiyaç vardır. Epigenetik üzerine gerçekleştirilen son araştırmalar, mikro RNA (miRNA)'ların kanda bulunması erken teşhis, risk değerlendirmesi ve kanserlerin sınıflandırılmasında yararlı biyogöstergeler olduğu bildirilmiştir. miRNA'larda epigenetik değişikliklerin incelenmesi oldukça spesifik biyobelirteçlerin ortaya çıkmasında umut vericidir. İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa-Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Onkoloji Anabilim Dalı'na başvuran en az 50 gönüllü metastatik kolorektal kanser (mCRC) hastasından ve hasta olmayan control grubundan alınan periferik kan örneklerinden izole edilen mRNA'larda CRC ile ilişkili miRNA'ların regülasyonunun ve bu miRNA'ların hedef genlerin ekspresyonu üzerindeki etkilerinin araştırılması hedeflenmiştir. Elde edilen verilere göre, kolorektal kanserde miR-21, miR-31, miR-143 ve miR196a ve bu miRNA'ların hedef aldığı KRAS, HK2, BCL2, PTEN, DNMT3A genlerinde değişiklikler gözlenmiştir. Bu projeden elde edilen sonuçlar ışığında; miRNA'ların, mCRC hastalarında umut verici non-invaziv, prognostik ve metastaz öngörücü biyobelirteç olarak kullanılmasında katkı sağlayacağı düşünülmektedir.