Diyabetik hastalarda tedavi uyumu, hastalık hakkında bilgi düzeyi ile evde kan şekeri ve kan basıncı ölçümünün değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SENA GÜN TAŞKIRAN
Danışman: Ayşe Palanduz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaçlar: Diyabet, tüm dünyada sıklığı hızla artan, kronik, asemptomatik dönemde komplikasyonlara neden olmaya başlayan, ciddi bir hastalıktır. Komplikasyonlardan korunmanın yolu glisemik kontrolden geçmektedir. Medikal tedavi yöntemlerindeki gelişmelere rağmen çoğu hastada hedef değerlere ulaşılamamaktadır. Bu çalışmada katılımcıların tedavi uyumu, hastalık hakkında bilgi düzeyi, evde kan şekeri ve kan basıncı ölçüm durumları sorgulanarak bu parametrelerin hastaların glisemik kontrolü arasındaki ilişkiyi saptamayı amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Bu kesitsel çalışma İstanbul'da muhtelif ilçelerde, aile sağlığı merkezlerinde yürütüldü. 18 yaş üstü diyabetik hastalara anketimize katılmaları teklif edildi. Katılmayı kabul edenlere sosyodemografik özellikleri, hastalıklarıyla ilgili sayısal veriler, bilgi düzeyini ölçmeye yönelik sorular soruldu. Morisky Tedaviye Uyum Ölçeği uygulanarak tedaviye uyumlu ve uyumsuz olarak iki gruba ayrılarak sınıflandırıldı. Açlık kan şekeri 80-130 mg/dl arasında olanlar ve HbA1c'si %7'nin altında olanlar regüle kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya katılmayı kabul eden 391 diyabet hastasının % 59.6'sı kadın, %40.4'ü erkekti. Morisky Tedaviye Uyum Ölçeğine göre % 55.7'sinin uyumlu, % 44.3'ünün uyumsuz olduğu görüldü. AKŞ'ye göre % 36.2'si hedeflenen kan glukozu düzeyine, %58.4'ü ise hedeflenen HbA1c değerine ulaşmıştı ve diyabet açısından regüle kabul edildiler. Her gün evde kan şekeri ölçümü yapanların oranı % 25.6 iken hiç ölçüm yapmayanlar katılımcıların % 23.5'ini oluşturmaktaydı. Evde kan basıncı ölçümünü her gün yapanlar % 14.8, hiç kan basıncını ölçmeyenlerin oranı ise % 28.6 idi. Sonuç: Diyabet hastasının takibinde amaç glisemik hedeflere ulaşarak komplikasyonları önlemek veya ötelemektir. Glisemik kontrolün sağlanması için hasta; yaşam tarzı değişikliği önerilerine uymalı, reçete edilen ilaçları önerildiği şekilde kullanmalı, düzenli kontrole gitmeli, evde kan basıncı ve kan şekeri takibini yapmalı ve hastalığı hakkında bilgi sahibi olmalıdır. Tedavi başarısı ancak hekim ve hastanın karşılıklı uyum içinde sürecin yönetimine katılmalarıyla sağlanabilir.