BEDEN FELSEFESİ PERSPEKTİFİNDEN FİLMLERİN GÖSTERGEBİLİMLE ANALİZİBEDEN VE BEDEN'İN MASKELERİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İletişim Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DAMLA NARCI

Danışman: Berceste Gülçin Özdemir

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Beden, insanın dünyadaki varoluşunun hem somut hem de dolaysız alanıdır. Doğanın bir parçası olarak hem biyolojik hem de kültürel ve tarihsel kodlarla biçimlenen beden; öznenin deneyim alanı, kimliğin oluşum mekânı ve toplumsal süreçlerin taşıyıcısıdır. Felsefi düşüncede beden, kimliğini arayan öznenin kendini anlamlandırma sürecinde hem bireysel hem de toplumsal bir oluş olarak değerlendirilir. Bu bağlamda beden, yalnızca biyolojik bir yapı değil, aynı zamanda öznenin dünyayla kurduğu ontolojik ve fenomenolojik ilişkilerin merkezinde yer alan dinamik bir varoluş biçimidir. Sinemada beden, anlamın üretildiği güçlü bir temsil alanıdır. Görsel bir sanat dalı olarak sinema, bedenin kültürel, estetik ve toplumsal kodlar aracılığıyla çözümlenmesine olanak tanır. Bu tezde sinemada beden olgusu, Charles Sanders Peirce'in göstergebilimsel analizi aracılığıyla ele alınmıştır. Tezin ilk bölümünde feminist teori, toplumsal cinsiyet, teknoloji, biyopolitika ve transhümanizm bağlamlarında bedenin çok yönlü anlamları tartışılmıştır. İkinci bölümde beden ve mekân ilişkisi; üçüncü bölümde ise göstergebilimin tarihsel gelişimi ile Peirce'in kuramı incelenmiştir. Son bölümde Poor Things, Repulsion, The Skin I Live In, Memoirs of A Geisha ve The Pillow Book filmleri, Peirce'in göstergeleri üzerinden çözümlenerek bedene dair farklı temsil biçimleri ortaya konmuştur.