Doğum Eyleminde aromaterapinin Etkileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Hacer Karabulut

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Gülay RATHFISCH

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, doğum eyleminde aromaterapinin etkilerini belirlemek amacıyla yapılan randomize kontrollü bir çalışmadır. Çalışma, Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinde, 04.06.2013-25.10.2013 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Kadınlar, protokol numaralarının tek ya da çift olmasına göre randomize edildi. 30 kontrol grubu, 30 deney grubu olmak üzere toplam 60 kadın araştırmanın örneklemini oluşturdu. Kontrol grubuna standart hemşirelik bakımı verilirken, deney grubuna doğum eylemi boyunca aromaterapi uygulaması yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak, tanıtıcı bilgi formu, innatal dönem gözlem formu, doğum sonu görüşme formu, visuel analog skala ve durumluluk kaygı ölçeği (STAI FORM TX – I) kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde Ki kare (χ2), Mann-Whitney U ve t testi uygulandı. Katılımcılar, 21-25 yaş grubunda, eğitim düzeyi ilköğretim olan, çoğunluğu evli, çalışmayan ve sağlık güvencesi olduğunu ifade eden kadınlardan oluşmaktadır. Aromaterapi uygulanan gruptaki kadınlar (ortalama ağrı skoru: 6,37±1,474), kontrol grubundaki (ortalama ağrı skoru: 8,37±1,752) kadınlara göre aktif fazda doğum ağrısını daha az algıladı. Geçiş fazında, deney grubundaki kadınlar (ortalama ağrı skoru: 9,33±0,88), kontrol grubundaki kadınlara (ortalama ağrı skoru: 9,87±0,57) göre doğum ağrısını daha az algıladıkları bulundu. Deney gurubundaki kadınların kontrol grubundaki kadınlara göre latent fazda ve geçiş fazında yaşadıkları kaygı ve anksiyete düzeylerinin daha düşük olduğu saptandı. Deney grubunun (%93,3), kontrol grubuna (%66,7) göre daha fazla sağlık ekibi ile işbirliği içerisinde olduğu görüldü. Doğumun ikinci evresinde uygulanan fundal basınç ve görülen obstetrik problem, perineal yırtık, servikal yırtık durumları incelendiğinde kontrol ve deney grubu arasında bu özellikler açısından fark görülmedi. Deney grubundaki kadınlarda doğum eyleminin ikinci (ortalama süre: 18,00±11,640) ve üçüncü evrelerinin süreleri (ortalama süre: 8,53±3,340) kontrol grubuna göre (ikinci evre ortalama süre: 25,10±12,120, üçüncü evre ortalama süre: 12,13±5,700) daha kısa sürdüğü gözlendi. Deney grubundaki yenidoğanların birinci dakika apgar skor ortalaması (8,23±0,57), kontrol grubundakilere (7,63±0,76) göre daha yüksek bulundu. Deney grubundaki kadınlar, kontrol grubundaki kadınlara göre doğum ağrısına tahammüllerinin daha iyi olduğunu ve kendilerini daha fazla güvende hissettiklerini ifade ettiler. Sonuç olarak; doğumda uygulanan aromaterapinin; kadının doğum ağrısını algılamasını, kaygı ve anksiyete düzeyini azalttığı, kadının ağrıya tahammülünü ve güvenini arttırdığı, doğumun süresini ise azalttığı saptandı. Bunun yanında aromaterapi uygulaması ile ilgili hiçbir maternal ve fetal yan etki ise görülmedi.