Ebu’s-Senâ Şemseddin el-İsfahânî’nin Ulûhiyet Anlayışı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İlahiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Yusuf Arıkaner

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Fikret SOYAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezde bir Eş'arî kelamcısı olan Ebu's-Senâ el-İsfahânî'nin Kelâm ilminin aslu'l-usus konusu olan ulûhiyete dair görüşleri incelenmiştir. Birinci bölümde İsfahânî'nin hayatı, eserleri ve ilmi kişiliğine yer verilmiştir. İkinci bölümde isbât-ı vâcibi mümkün kılan aklî zemin ile beraber İsfahânî'nin isbât-ı vâcib delilleri ele alınmıştır. Bu bağlamda Kelâm ilminde Allah'ın varlığının akli delilleri ile ilgili İsfahânî'nin imkân, hudûs ile gaye ve nizâm delilini değerlendirmesine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde İsfahânî'nin sıfat anlayışı irdelenerek kelâm mezhepleri içindeki durumu tespit edilmeye çalışılmış ve kendisine has görüşleri ile özgünlüğü tartışılmıştır. Ayrıca Kelâm ilminin en kadîm tartışmalarından olan rü'yetullah meselesi ele anlınmış İsfahânî'nin konu hakkındaki görüşleri ve diğer mezheplere olan itirazlarına yer verilmiştir.