Şirketlerin sermaye yapılarının belirlenmesinde vergi etkisi: Borsa İstanbul üzerine bir uygulama
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KEMAL FARUK YAZGAN
Danışman: Arif Saldanlı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada şirketlerin sermaye yapılarının belirlenmesinde vergi etkisi araştırılmaktadır. Araştırma kapsamında 2010-2022 yılları arasında, nakdi sermaye artırımında vergi indirimi uygulaması düzenlemesinin yapıldığı yıl olan 2015 yılı öncesinde ve sonrasında nakdi sermaye artırımı yapan halka açık ve hisseleri Borsa İstanbul'da işlem gören 12 adet şirketin çeyrek dönemlik verileri kullanılmıştır. Çalışmada nakdi sermaye artırımında vergi indirimi uygulaması vergi etkisi olarak dikkate alınmıştır. Çalışma kapsamına dahil edilen şirketlerin nakdi sermaye artırım tarihleri kukla (dummy) değişken olarak dikkate alınmıştır. Vergi etkisinin yanı sıra şirketlerin kendilerine özgü nitelikte olan faktörler arasından cari oran, alacak devir hızı oranı, aktif karlılık oranı, net satış büyüme oranı ve aktif büyüme oranları yapılan literatür incelemesi sonucunda şirketlerin sermaye yapılarını belirlemek üzere araştırma kapsamına alınmıştır. Ekonometrik yöntem uygulamasında, ilk önce değişkenlerin durağanlık derecelerini belirlemek amacıyla Genişletilmiş Dickey-Fuller ve Phillips-Perron birim kök testleri yapılmıştır. Daha sonra bağımlı değişken ile bağımsız değişkenler arasında uzun dönem eşbütünleşme ilişkisinin olup olmadığı ARDL sınır testi yöntemi kullanılarak araştırılmıştır. Son aşamada ise uzun dönem katsayıları ve hata düzeltme katsayıları ARDL sınır testi yöntemi ile tahmin edilmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucunda araştırma kapsamında yer alan üç şirketin finansal kaldıraç oranı ile vergi değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönlü ilişkinin olduğu görülmüştür. Bir adet şirkette finansal kaldıraç oranı ile vergi değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü ilişkinin olduğu görülmüştür. Diğer şirketlerde ise literatürde yer alan çalışmaların ve genel beklentinin aksine istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca çalışmanın sonunda finansal kaldıraç oranını azaltıcı etki yapacağı, böylece finansal sistemin işleyişine katkı sağlayarak ülke ekonomisine etkisi olacağı düşünülen politika önerilerinde bulunulmuştur.