Provincia Iudea'da Zealot hareketi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RUMEYSA BABADOSTU

Danışman: Hamdi Şahin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Zealot hareketi, Provincia Iudaea'da Roma egemenliğine karşı isyan eden radikal Yahudilerin hareketidir. Iudaea'nın seksen yıllık bağımsızlık deneyiminin ardından Roma hakimiyetine girişi, ilk andan itibaren Yahudilerin tepkisiyle karşılanmış; bölgenin eyaletleştirilip doğrudan Roma yönetimine bağlanmasıyla birlikte ise; Zealot hareketi de şekillenmeye başlamıştır. Hareketin içerisindeki birbirinden farklı Roma karşıtı grupların faaliyetleriyle, bölgede isyan ve karışıklıklar giderek artmıştır. Romalı valiler ve yönetici sınıftan Yahudiler ise bu karışıklıkları çözmede yetersiz kalmış, hatta çoğu kez sorunları daha da artırmışlardır. Sonunda M.S. 66 yılında, radikal Yahudilerin imparatora günlük kurban sunularını durdurma kararıyla isyan resmen başlamış; isyana müdahale eden Syria valisi Cestius'un ordusunun hezimete uğramasıyla birlikte ise; Roma ile topyekün bir savaş halini almıştır. Vespasianus'un komutasında Iudaea kontrol altına alınırken; isyanın merkezi olan Kudüs'e ise Zealotlar hakim olmuştur. Roma'nın kendi içindeki imparatorluk krizi sayesinde Zealotlar dört yıl boyunca Kudüs'te hakimiyetlerini sürdürmüş; bu süreçte bir yandan birbirleriyle savaşıp, diğer yandan ise Roma'dan bağımsız bir Yahudi devletinin temellerini atmışlardır. M.S. 70 yılında Titus'un kuşatması sonucunda ise, Yahudilerin kutsal Tapınağı yakılmış ve Kudüs düşmüştür. Bu çalışmada, Makabilerin bağımsızlık mücadesinden başlanarak incelenen tarihsel süreçte, Zealot hareketinin doğuşu ve hareketi oluşturan grupların yapısı ve dinamikleri ortaya konmaya çalışılmaktadır. Anahtar Kelimeler: Zealotlar, Sicarii, Kudüs, Iudaea, Iosephus, Roma, Yahudi İsyanı, Dördüncü Felsefe, Yahudilik