PERİODONTİTİSLİ VE SAĞLIKLI BİREYLERDE DİŞETİ OLUĞU SIVISI MMP-1, MMP-3 VE TIMP-1 DEĞERLERİ İLE SUBGİNGİVAL PERİODONTAL PATOJEN PROFİLİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Mustafa Yılmaz
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Halil Erhan FIRATLI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Periodontitis, destek bağ dokusu yıkımı ve alveol kemiği kaybıyla karakterize kronik inflamatuar bir hastalıktır. İlerleyişi biyofilm ile konak immünoinflamatuar yanıtı arasındaki ilişki ve buna bağlı kemik ve bağ dokusu homeostazında görülen değişiklikler ile karakterizedir. Periodontitisteki doku yıkımı, başta Aggregatibacter actinomycetemcomitans, Porphyromonas gingivalis, Tannerella forsythia ve Treponema denticola olmak üzere anaerobik bakterilere karşı gelişen doku yanıtına bağlı olarak gerçekleşir. Mikrobiyal kolonizasyonu takiben periodontal patojenler konak içinde prolifere olur ve dolaşımdaki immün hücrelerden immün yanıtlar gelişmesini stimüle ederler. Lokal mevcut hücreler proinflamatuar sitokinler, prostaglandinler, proteinazlar ve matriks metalloproteinazlar (MMP) üretmeye başlarlar. Mevcut çalışmalar Porphyromonas gingivalis ve proinflamatuar sitokinlerin insan dişeti fibroblastlarında ve Prevotella intermedia?nın insan periodontal ligaman hücrelerinde artmış MMP-1 ekspresyonuna neden olduğunu göstermektedir. Çalışmalarda Treponema denticola, Actinobacillus actinomycetemcomitans, Porphyromonas gingivalis ve Fusobacterium nucleatum gibi periodontal patojenlerin insan nötrofillerinde MMP-8 salınım ve aktivasyonunu artırdığı kanıtlanmıştır. Prevotella intermedia?nın insan periodontal ligaman hücrelerinde MMP-8 ekspresyonu ve aktivasyonunu artırdığı düşünülmektedir. MMP ve TIMP dengesindeki değişikliklerin periodontal yıkıma neden olduğu kanıtlanmıştır. MMP düzeylerinin periodontal hastalık ilişkisini desteklemeyen çalışmalar da mevcuttur. Aktif periodontal doku yıkımının olduğu alanlarda A.a, P.i, P.g, T.d ve diğer spiroketler gibi bakterilerin yüksek oranda izole edilmesi, bu bakterilerin periodontal patojenler olabileceğini desteklemektedir. Turuncu kompleks periodontal hastalığın erken dönemlerinde görülen patojenlerle kırmızı kompleks patojenleri arasında köprü vazifesi görür. Kırmızı kompleks ise periodontal hastalığın klinik değişkenleriyle olan yakın ilişkisi dolayısıyla mikrobiyolojik çalışmalarda özel bir alanda incelenmiştir. Çalışmamızda GAP'lı hastaların MMP-3 düzeylerinin yüksek seyrettiği ve hem KP hem de GAP'lı hastalarda yıkımdan sorumlu bakterilerin kırmızı kompleks bakterileri olduğu saptanmıştır. T. denticola, T. forsythia, P. intermedia ve F. nucleatum MMP-3 seviyleri ile pozitif korelasyon göstermektedir.