Kamu harcamaları ve iktisadi büyüme arasındaki nedensel ilişkinin panel veri analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İKTİSAT POLİTİKASI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DİLA KALHAN

Danışman: Ferda Yerdelen Tatoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kamu harcamaları ülke ekonomisini doğrudan etkileyen faaliyetler bütünüdür. Kamu harcamaları kapsamında iktisadi büyümenin incelenmesi, yerel yönetimler ve kamuda yapılan yenilikler açısından oldukça önemli bir konudur. İktisadi büyüme kapsamında yapılan tüm etkinlikler kamu harcamaları ile doğrudan ilişkili olarak bulunmaktadır. Ülkelerin yürütmüş oldukları siyasi ve mali politikalar kamu harcamalarını doğrudan etkilemektedir. Kamu harcamalarının vatandaşların ve devletin ihtiyaçlarına yönelik yapılması ve bu alanda iktisadi büyüme için çeşitli maliye politikalarının incelenmesi büyük önem taşımaktadır. Kamu harcamaları ve iktisadi büyüme ilişkisi geçmiş teorilerde ele alınmış bir konu olsa da ülkelerin yürüttükleri maliye ve siyasi politikaların daim belirleyicisi olduğundan günümüzde hala popülerliğini korumaktadır. Bu ilişki ile ilgili dört durum söz konusu olmaktadır: kamu harcamalarından iktisadi büyümeye, iktisadi büyümeden kamu harcamalarına doğru tek yönlü nedesellik, kamu harcamaları ile iktisadi büyüme arasında karşılıklı nedensellik ve birbirleri arasında herhangi bir nedensellik ilişkinin bulunmaması durumudur. Yapılan çalışmalar ülkeden ülkeye ve aynı ülkenin farklı dönemleri için sonuçların farklılıklar gösterdiğini ortaya koymuştur. Bu tezde kamu harcamaları ile iktisadi büyüme arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırma kapsamında kamu harcamalarının yapılma nedenleri, kamu harcama faaliyetleri ve iktisadi büyüme içinde kamu harcamalarının yeri gibi konular üzerinde durulmuş, kamu harcamaları ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki Wagner kanunu kapsamında ele alınmıştır. Çalışmanın uygulama kısmında söz konusu ilişki OECD ülkeleri için panel nedensellik testleri yardımıyla incelenmiştir. Analiz sonucuna göre iktisadi büyümeden kamu harcamalarına doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi olduğu saptanmıştır.