Prostat kanserinde PCA3 ve USP2A genlerinin ifade düzeylerinin araştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Onkoloji Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EGE UYSALER

Danışman: Uğur Gezer

Özet:

Prostat kanseri, erkeklerde en sık görülen habis hastalıktır ve kanserden ölüm nedenleri arasında 2. sırada yer alır. Prostat kanserinde, tanı, tedavi takibi ve nüks değerlendirmesinde en yaygın kullanılan belirteç, Prostat Spesifk Antijendir (PSA). Ancak, diğer prostat hastalıklarında da PSA seviyesi yükseldiğinden, bu belirtecin duyarlılık ve özgüllüğü yeterli değildir ve yeni belirteçlere ihtiyaç duyulmaktadır. Kodlama yapmayan RNA molekülü olan Prostat Kanser Antijen 3 (PCA3), öne çıkan biyobelirteç adaylarından biridir. Habis prostat tümörlerinde artmış PCA3 ifadesi görülmektedir. Tez çalışmasının diğer ayağını ubikitin özgül proteaz 2a (USP2a) oluşturmaktadır. USP2a, p53 yolağında görev alan bir deubikitinasyon enzimidir ve prostat tümörlerinde anlatımı artmıştır. Çalışmada, prostat kanserli hastalar (n=39) ile selim prostat hiperplazili (BPH) hastaların (n=65) idrar ve plazma örneklerinde PCA3 ve USP2a genlerinin ifade düzeyleri incelenerek, iki hastalığı ayırt etmedeki yerleri araştırıldı. Bu amaçla, gönüllü hastalardan, parmakla rektal muayene sonrası alınan ilk idrar ve periferik kan örnekleri toplandı. İdrarlardan hücreler, periferik kandan ise plazma ayrıştırılarak RNA izole edildi. cDNA sentezi sonrası, hedef genler gerçek-zamanlı PZR'de çoğaltıldı. İfade düzeyleri, ΔΔCT yöntemi ile analiz edildi ve iki hastalık grubu arasında istatistiksel olarak karşılaştırıldı. PCA3 miktarı, prostat kanserli hastaların hem idrarında (ortanca değer 2,19) hem de plazmalarında (ortanca 1,41) BPH'li hastalara göre (ortanca değerler sırasıyla 1 ve 1,31) daha yüksek bulundu. Ancak istatistiksel anlamlılık idrara göre (p=0,082) plazma için daha yüksek idi (p=0,047). USP2a geni kanserli hastaların idrarlarında anlamlı şekilde daha yüksek bulunurken (p=0,038), plazmada elde edilen ifade farklılıkları anlamlı değildi (p=0,278). Gen ifade düzeyleri ile tümör Gleason skorları arasında bağlantı bulunmadı. Çalışmada elde edilen bulgular, PCA3 ve USP2a genlerinin, prostat kanserli hastaları BPH'li hastalardan ayırt etmekte faydalı olabileceğini göstermektedir.