Ekonomik kriz ve işsizlik ilişkisi: Türkiye uygulaması (2001-2013)
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF KARA ÖZTÜRK
Danışman: Sedat Murat
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Türkiye'de işsizlik, ekonomik kriz, ücret ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla yapılan bu çalışmada, öncelikle ekonomik kriz, istihdam, işsizlik ve ücret konuları kavramsal açıdan ele alınmıştır. İşsizliği açıklayan teorilere genel hatlarla yer verildikten sonra, 2008 yılı öncesinde dünyada ve Türkiye'de meydana gelen ekonomik krizler incelenmiştir. Ardından 2007 yılı ortasında ABD konut piyasasında başlayan ve zamanla neredeyse tüm ülkeleri etkileyen 2008 küresel krizinin nedenleri, gelişimi ile ekonomik büyüme, istihdam ve işsizlik üzerine etkileri dünya ve Türkiye açısından genel olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca krizin etkilerini azaltmak ve/veya önlemek amacıyla ülkeler tarafından uygulamaya koyulan politikalara yer verilmiştir. Son olarak ise Türkiye'de 2001-2013 dönemi için, ekonomik büyüme ile işsizlik arasında negatif, ekonomik kriz ile işsizlik arasında pozitif, ücret ile işsizlik arasındaki pozitif yönde olması beklenen ilişkinin geçerliliği sınanmıştır. Değişkenler arası ilişki Johansen eşbütünleşme analizi ve hata düzeltme modeli kullanılarak test edilmiştir. Sonrasında ise işsizlik, ekonomik büyüme ve ücret ilişkisi için hata düzeltme modeli Granger Causality/Block Dışsallık Wald testi uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda; ekonomik büyüme ve işsizlik ilişkisinin öngörülen şekilde negatif yönde olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Ekonomik krizin işsizlik üzerindeki etkisinin ise yine öngörülen şekilde pozitif yönde olduğu belirlenmiştir. Sözkonusu dönemde ise işsizlik ve ücret ilişkisinin de pozitif yönlü olduğu saptanmıştır. Ayrıca işsizlik ile ekonomik büyüme arasında tek yönlü bir nedensellik bulunduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Đşsizlik, ekonomik kriz, ekonomik büyüme, ücret