İş Yaşam Dengesinin İşten Ayrılma Niyetine Etkisinde İş Tatmininin Aracı Rolü: Türkiye ve Azerbaycan Arasında Karşılaştırmalı Bir Araştırma

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, İşletme Fakültesi, İşletme Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Nisa Baliyeva

Danışman: Rıza Demir

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, işgörenlerin iş-yaşam dengesinin işten ayrılma niyetini etkilemesinde iş tatminin aracı rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında 150 katılımcı Türkiye ve 153 katılımcı Azerbaycan'dan olmakla toplam 303 işgörenle anket çalışması yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Azerbaycan ve Türkiye'de özel sektörde çalışan beyaz yakalı işgörenler oluşturmaktadır. Katılımcılara, işten ayrılma niyeti, iş tatmini, iş-yaşam dengesi ve boyutlarına ilişkin soru formları ve demografik bilgi formu uygulanmıştır. Çevrimiçi anketler olarak katılımcılara ulaştırılan soru formlarından elde edilen verilere basit regresyon analizi, Pearson korelasyon analizi, One Way Anova testi ve bağımsız örneklem T-testi analizleri uygulanmıştır. Araştırmada özel sektörde çalışan işgörenlerin iş-yaşam dengesi, işten ayrılma niyeti ve iş tatmini ile ilişkili faktörler incelenmiştir. Ele alınan iş-yaşam dengesinin işten ayrılma niyetine etkisinde iş tatminin aracı rolünün olup olmaması üzerine yapılan herhangi bir çalışmanın Türkiye'de ve Azerbaycan'da olmaması, yabancı literatürde ise çok az olması nedeniyle söz konusu değişkenler arası ilişki ve etkilerin ortaya konmasının literatüre katkı sağlayacağı düşünülmüştür. Araştırmada elde edilen bulgular doğrultusunda, iş-yaşam dengesinin işten ayrılma niyetin üzerinde pozitif, iş tatmininin ise işten ayrılma niyetin üzerinde negatif bir etkiye sahip olduğu görülmektedir. İş-yaşam dengesinin iş tatmini üzerinde anlamlı bir etkisi yoktur. Böylelikle iş-yaşam dengesi işten ayrılma niyeti üzerinde doğrusal olarak bir etkiye sahip olduğundan dolayı iş tatmininin aracılık etkisinin olmadığı ileri sürülebilir.