Yapısal eşitlik modellemesi ve entelektüel sermaye üzerine bir uygulama
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE SAMİOĞLU
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Leyla Aylin AKTÜKÜN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yapısal eşitlik modellemesi (YEM) araştırmacıların çeşitli modelleri geliştirebilmeleri, tahmin ve test edebilmelerine olanak sağlar. Ayrıca modelde yer alan değişkenlerin dolaylı ve dolaysız etkilerinin araştırılmasına da olanak sağlar.Yapısal eşitlik modellemesini diğer çok değişkenli istatistik yöntemlerden ayıran iki temel özellik söz konusudur. Birincisi, araştırmacının modelinde gizil değişkenleri oluşturmasına olanak sağlamasıdır. İkincisi, gözlenen değişkenlerdeki ölçme hatalarının da modele katılabilmesidir.Yapısal eşitlik modellemesi araştırmacıların kuramlarını sayısallaştırmasına ve bir bakıma test edebilmelerine de olanak sağlar. Yöntemde ayrıca gözlenebilen ve gizil değişkenler arasındaki ilişkiler görsel olarak sunulabilir ve böylece ilgili kuramın daha açık kavramlaştırılması mümkün olur.Bu tezde, yapısal eşitlik modellemesi ile ilişkili temel kuram sunulmuştur. Uygulama olarak İSMMMO'ya (İstanbul Serbest Muhasebeci ve Mali Müşavirler Odası) kayıtlı 385 firmadan oluşan bir örnekleme dayanarak, entelektüel sermayenin bileşenlerinin firma performansı üzerine etkisini ve de bileşenlerin kendi aralarındaki ilişkileri neden-sonuç bağlamında araştırdık.Ampirik sonuçlar, ilişki (müşteri) ve yapısal sermayenin performans üzerine dolaysız etkisi olduğunu gösterdi. İnsan sermayesinin ise performans üzerine dolaysız bir etkisi saptanmadı. Analizlerde ayrıca yapısal sermayenin ve insan sermayesinin ilişki sermayesi üzerine anlamlı dolaysız etkileri olduğu bulgusuna rastlandı. Dolayısıyla insan sermayesinin firma performansı üzerine dolaysız bir etkisi olmasa da ilişki ve yapısal sermayeler üzerine etkileri nedeniyle dolaylı etkisinden söz edilebilir.