Türkiye'de Roman Tartışmaları ve Türk Romanının Gelişimi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Serdar Güler

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ayşen ŞATIROĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye'de roman yeni bir edebi türdür. Batı kaynaklı bu sanat, ülkemizdeki bir buçuk asırlık serüveninde yerli olabilmeyi başarmıştır. Roman sanatının yerli nitelik kazanmasını sağlayan en önemli kaynak, edebiyat ve toplumun karşılıklı olarak birbirini etkilemesi gerçeğidir. Çalışmamızda bu gerçeği esas alarak, Türk toplum tarihinin yakın dönemindeki serüveni ile roman sanatının gelişimi arasındaki etkileşimi inceledik. Roman, Türk aydını arasında öncelikle toplumsal tartışma işlevine sahip bir metin olarak kabul gördü. Türk düşüncesindeki en kalıcı ürünler de siyasal alanın ve toplumsal hayatın tartışıldığı örnekler olmuştur. Türk toplumunun son bir buçuk asırlık serüveninde, siyasi tercihlerimiz toplumumuza yeni bir biçim kazandırmıştır. Türk toplumunun bu tecrübesi edebiyatta da karşılığını bulmuş, siyasi beklentilerimiz aydınlarımızın yazdıkları romanlarda tartıştıkları konuları şekillendirmiştir. Fakat aynı zamanda Türk aydını, siyaset eleştirisini, siyasi beklenti ve önerilerini roman üzerinden yapmıştır. Bu etkileşim, Türk toplum tarihi ile roman sanatının ülkemizde ne derece yakın olduğunu göstermektedir. XIX. yüzyıl Osmanlı devlet tecrübesi, Cumhuriyetin ilanından II.Dünya Savaşı'nın sona ermesine kadar geçen süre ve II.Dünya Savaşı sonrası dönem, farklı devlet siyasetimizin yürürlükte olduğu dönemlerdir. Her dönemde Türk düşünce ve siyasi hayatının gündemindeki konular Türk aydınının yazdığı romanlarda tartışılmıştır. Türk romanının ana sorunu da farklı siyasi istikametimizin olduğu her üç dönemde değişim göstermiştir.