Türk Mizah Dergi ve Gazetelerinde Siyasi Hayata Bakış (1923-1946)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEZAİ DUMLUPINAR

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ali Fuat ÖRENÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türk mizahı Cumhuriyet'in ilanından sonra yeni bir döneme girmiş gelişimini Atatürk ilkelerinin ışığı etrafında şekillendirerek çizgilerinde çağdaş medeniyet serüveninin savunuculuğunu yapmıştır. Bu dönemin mizah dergilerinin zaman zaman çizgilerini dönemin politik şartlarına göre şekillendirdiği anlaşılmaktadır. Klasik dönem olarak adlandırılan bu devir mizahı, günümüz mizahının şekillenmesinde çok önemli bir yer tutar.Çalışmamızda 1923-1946 yılları arası siyasi gülmecesi konu alınarak dönemin mizah basınının siyasi olaylara bakışı hakkında bilgi verilmeye çalışılmıştır. 1923-1925 yılları arasında mizah basını oldukça özgür hareket etmiştir. Bu evrede inkılâplar çizgilerle desteklenmiştir. 1925-1933 yılları arasında ise mizah basını Cumhuriyet tarihinin en kısır devrini yaşamıştır. İç politikadaki dengeler ve muhalif hareketler bu dönemde mizah basınını etkileşmiştir. 1933-1938 dönemlerinde mizah basını yeniden hareketlenmeye başlayacaktır. 1938'den sonra mizah basını savaştan etkilenerek çizgilerini savaşa yoğunlaştırmıştır. Bu nedenle 1946 yılına kadar çizgiler siyasi gülmeceden uzak bir biçimde şekillenmiştir.1923-1946 yılları arasında çıkan bütün gazete ve dergilere ulaşılmaya çalışılmış, dönemin siyasi olaylarının anlaşılmasına yardımcı olacak çok sayıda karikatüre ulaşılmış önemli olanları çalışmamızda değerlendirilmiştir.