İşletmelerde Bir Vergiden Kaçınma Yöntemi olarak Vergi Planlaması: Muhasebe Meslek Mensuplarının Vergi Planlaması ile İlgili Algılarına Yönelik Bir Araştırma

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İMREN PEKER KILIÇER

Danışman: Yasemin Taşkın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İşletmelerin vergilemeye karşı davranış biçimlerinden biri olan vergi planlaması, kanun lafzına uygun, ekonomik öze sahip olan, yapay nitelik taşımayan işlemlerle vergi yükünü azaltmaya yönelik uygulamalardır. Mükellefler açısından yasal bir hak olan vergi planlaması olanakları, hukuka uygun olarak gerçekleştirildiğinden herhangi bir sorun oluşturmamaktadır. Vergi planlamasının kötüye kullanım biçimi olan agresif vergi planlaması ise ilk görünüşte kanun lafzına uygun işlemler olsa da, vergi sistemi ya da vergi sistemleri arasındaki mevzuat uyumsuzluklarının ve yasal boşlukların ustalıkla kullanılması sonucu ülkelerin vergi matrahlarının aşınmasına yol açarak gelir kayıplarına sebebiyet vermesi bakımından vergi planlamasından farklılaşmaktadır. Çalışmada; vergilemenin işletme davranışlarına etkileri, vergilemeye karşı giriştikleri yasal bir uygulama olan vergi planlamasının teorik yönü, amacı, özellikleri, ilkeleri, aşamaları, yöntemleri, yapılmasının gerekliliği, vergi planlaması yapmayı engelleyen durumlar, vergi planlamasının kötüye kullanım biçimi olan agresif vergi planlamasının ortaya çıkışı, sonuçları, ve agresif vergi planlaması ile mücadelede; ülkelerin tek ya da çok taraflı izleyebileceği yollar, OECD, AB gibi uluslararası kuruluşların agresif vergi planlamasına yönelik gerçekleştirdiği çalışmalar irdelenmiştir. Nihayetinde vergi planlaması ve kötüye kullanım şekli olan agresif vergi planlamasına ilişkin muhasebe meslek mensuplarının düşünceleri ortaya konulmaya çalışılmıştır.