Uluslararası ticaretin serbestleşmesinin Türkiye işgücü piyasalarına etkisi: Beveridge Eğrisi yardımıyla analiz


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ İHSAN BALCI

Danışman: Levent Şahin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

1980'li yıllardan itibaren yaşanan küresel iktisadi dönüşümü ve bunun sonucunda oluşum göstermeye başlayan yeni düzen(sizliğ)i sürdürürebilir rekabet avantaji haline getirmek isteyen ülkeler, bir taraftan sermayeyi kendilerine çekmek amacıyla işgücü piyasalarındaki katılıklardan kurtulmaya öte yandan da uluslararası ticaretin serbestleştirilmesini önemli bir araç olarak kullanmaya önem göstermişlerdir. Bu realitenin işgücü piyasası ayağına odaklanan bu tez çalışmasının amacı, uluslararası ticaretin serbestleşmesinin Türkiye işgücü piyasası üzerindeki etkilerini incelemektir. Küresel entegrasyon ve uyumlanma sürecinin işgücü piyasasındaki en derin etkileri işsizlik, genç işsizliği, nitelikli işgücü ihtiyacı ve piyasanın talep ettiği yeni yetkinlik setleri gibi güncel ve kritik konular çerçevesinde şekillenmektedir. Bununla birlikte literatürde işsizler ile açık işlerin eşleştirilmesini merkeze alarak Türkiye işgücü piyasasını analiz eden bilimsel çalışmaların neredeyse yok denecek kadar az olması da bu tezin önemini katlamaktadır. Bu çalışmada küreselleşme ve uluslararası ticaretin serbestleştirilmesi esas alınarak Beveridge Eğrisi yardımıyla Türkiye işgücü piyasası analiz edilmiştir. Çalışmanın yönteminde ileri düzey ekonometrik analizler (birim kök testleri, eşbütünleşme ve nedensellik testleri) kullanılmıştır. Yapılan analizler neticesinde Türkiye işgücü piyasası açısından Beveridge Eğrisinde bozulmaların yaşandığı görülmüştür. Buna göre uzun dönemde, üretimde kullanılan teknolojinin arttığı ancak işgücünün buna uyum sağlayamadığı bir durumda Türkiye işgücü piyasasının dengesi bozulmaktadır. Kısa dönemde ise ekonomik karmaşıklık indeksinin pozitif yönde gösterdiği bir artışın işgücü piyasasına yansımaları olumlu olmaktadır.