İnflamatuvar barsak sendromunda FAS Gen varyantlarının rolü


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aziz Sancar Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ayhan Demir

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Hayriye Arzu ERGEN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnflamatuar barsak sendromu (İBS), etiyolojisi bilinmeyen, barsakları etkileyen, kronik seyirli ve otoimmun bir hastalıktır. Sağlıklı barsak mukozasında besin maddeleri ve mikrobiyal ajanların uyarısıyla fizyolojik inflamasyon meydana gelmektedir. İBS hastalarında ise bu inflamatuvar cevap abartılı olmaktadır. FAS proteini, molekül ağırlığı 48 kd olan membran proteinidir ve tümör nekroz faktör(TNF) ailesine aittir. FAS geni insanlarda 10. kromozomun uzun kolunda 10q24.1 lokalizedir. FAS geninin inflamatuvar barsak sendromundaki rolü tam olarak açıklanamamıştır. Olası roller; ilk olarak, FAS eksprese eden intestinal epitel hücrelerinin apoptoza giderek, intestinal epitelin geçirgenliğinde artışa neden olması ve ikinci olarak, FAS-FASL sisteminin, makrofajlar tarafından pro-inflamatuvar sitokinlerin üretilmesini uyarmasıdır. Çalışmamızda FAS rs1800682 ve rs2234767 gen polimorfizmleri incelenerek, bu polimorfizmlerin İBS için yatkınlık oluşturup oluşturmadığının incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla 73'ü ülseratif kolit ve 52'ü Crohn hastası olan 125 birey ve hastalığa dair herhangi bir patolojik belirti göstermeyen 101 sağlıklı kontrol kontrolde FAS gen polimorfizmlerini saptamak için Real-time PCR tekniği kullanılmıştır. Yapılan çalışmalar her iki polimorfizm açısından da ülkemizde yapılan ilk çalışma özelliğini taşımakta olup, FAS rs1800682 polimorfizmli hasta grubunda A alleli İBS'ye karşı koruyucu olarak gözlemlenirken, GG genotipi ise artmış hastalık riski ile ilişkilendirilmiştir. FAS rs2234767 polimorfizminde ise G alleli ve GG genotipi taşımak İBS'ye karşı koruyucu olarak gözlemlenirken, hasta grubunda ise AA, GA genotipleri ve A alleli taşıma sıklığı artmış olarak saptanmıştır.