Birleşmiş Milletler ve Avrupa Konseyi Belgelerinde Konut Hakkı ve Devletin Pozitif Yükümlülükleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hukuk Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ahmet Can Ayyıldız

Danışman: Volkan Aslan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Konut hakkı ikinci kuşak sosyal bir haktır. Dünyadaki birçok ülkenin anayasasında konut hakkına yönelik hükümler bulunmaktadır. Buna karşın konut hakkı, ihlal edilen insan hakları listesinin başında gelen haklardan biridir. Konut hakkı ihlallerinin en çok karşılaşılan şekilleri yeterli standartlara sahip olmayan konutlar, evsizlik ve zorla tahliyelerdir. Konut hakkı, sosyal bir hak olması sebebiyle devletin pozitif yükümlülüklerini yerine getirmesiyle sağlanabilir bir haktır. Ancak pozitif yükümlülükler gereksinimi konut hakkının yargısallaştırılması noktasında öğretide tartışmaya sebep veren temel noktadır. Konut hakkını, uluslararası alanda güvence altına alan sözleşmelerim en önemlileri Birleşmiş Milletler sisteminde yer alan Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi ve Avrupa Konseyi sisteminde yer alan Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı'dır. Bu sözleşmeler konut hakkını doğrudan düzenlemiş olup ayrıca konut hakkına yönelik yargılama niteliğinde kararların alınmasını sağlayan merciler ve denetim mekanizmaları bulunmaktadır. Bu iki sözleşmenin yanı sıra Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi de her ne kadar Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nde konut hakkı doğrudan düzenlenmiş olmasa da konut hakkına yönelik kararlar vermektedir.