Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları ışığında Türk ceza hukukunda nefret ve ayrımcılık suçu (TCK m. 122)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hukuk Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BEGÜM BUSE KANER
Danışman: Abdullah Batuhan Baytaz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmamızda, eşitlik ilkesi, ayrımcılık yasağı, nefret söylemi ve nefret suçu kavramları irdelenmiş, eşitlik ilkesi ve ayrımcılık yasağının Türk ceza hukukundaki görünümü olan nefret ve ayrımcılık suçu, suç genel teorisi bağlamında incelenmiş; ayrıca ayrımcılık yasağı AİHM kararları ışığında ele alınarak Mahkemenin kararlarına konu olan ayrımcılık nedenleri üzerinden AİHM'in ayrımcılık yasağına yaklaşımı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmamızın ilk bölümünde eşitlik ilkesi, ayrımcılık yasağı, nefret söylemi ve nefret suçu kavramları ele alınmış, eşitlik anlayışı biçimleri olan maddi ve şekli eşitlik anlayışı kavramları üzerinde durulmuş, ayrımcılık türleri ve ayrımcılık nedenlerine yer verilmiş, ayrıca nefret söylemi ile ifade özgürlüğü arasındaki ilişki incelenmiştir. İkinci bölümde ise; ayrımcılık yasağının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi sistemindeki görünümü, bu kapsamda, uygulanması Sözleşme ile korunan bir başka hakka bağlı kılınan Sözleşme'nin 14. maddesi ve 14. maddeden farklı olarak otonom karakteri bulunun Ek 12 Numaralı Protokolün 1. maddesindeki düzenlemeler ile bunların Mahkemece ele alınış biçimi incelenmiştir. AİHM'in ayrımcılık yasağı bağlamında bölümde yer verilen kararları, ilgili ayrımcılık nedenlerine göre kategorize edilmiş ve Mahkemenin ayrımcılık yasağının ihlalinin tespitine yönelik uyguladığı metodoloji ile esas aldığı ölçütler ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmamızın üçüncü ve son bölümünde ise; 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 122. maddesinde düzenlenen nefret ve ayrımcılık suçu, suç genel teorisi bağlamında incelenmekle suçun unsurları ayrı ayrı ele alınmıştır. Anılan maddenin güncel halini almadan önce madde metninde yapılan yasal değişikliklere yer verilerek madde metninin mevcut hali ile karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bu bölümde, ayrımcılık yasağının Türk ceza hukukuna yansıması, nefret ve ayrımcılık suçu özelinde incelenmiştir.