ANA MARÍA MATUTE’NİN ÇOCUK EDEBİYATI ESERLERİNDE FANTASTİK UNSURLARIN ÇÖZÜMLEMESİ
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Batı Dilleri ve Edebiyatları Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Figen Karaçay
Danışman: Ebru Yener Gökşenli
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İspanyol çocuk edebiyatında, diğer ülkelerde olduğu gibi, son yıllarda yazılan eserlerin sayısında belirgin bir artış olmuştur. Çocuk ve gençlik edebiyatının önemi uluslararası alanda da giderek artmaktadır. Ülkemizde bu alanda, özellikle eğitimin önemi ve etkileri üzerine birçok çalışma yapılmıştır. Ancak, İspanyol çocuk edebiyatı üzerine yapılan araştırmalar oldukça sınırlıdır. Bu nedenle, çalışmamız Çağdaş İspanyol Edebiyatı'nın önemli isimlerinden biri olan Ana María Matute'nin çocuk ve gençlik edebiyatı alanında yazdığı ve fantastik unsurlar barındıran yedi eserine odaklanacaktır. Beş yaşında iken fantastik hikayeler yazmaya ve resimlemeye başlayan Matute'nin, o dönemde kardeşleri ve kuzenlerinden oluşan okurları da çocuklardır. Ancak, on yedi yaşında yazdığı ilk romanı yetişkinlere yöneliktir. Matute'nin tekrar çocuklar için yazmaya başlaması oğlunun doğumundan sonradır. Çünkü çocuklar için kendi dilinde yazılmış fazlaca eser olmadığını fark etmiştir, var olanların çoğu ise başka dillerden çevrilmiş kitaplardır. 1957'de çocuklar için yazdığı ilk eser ve 1995 yılında kaleme aldığı son eser arasında oldukça geniş bir zaman aralığı olduğu görülmektedir. Bu da Matute'nin çocuk edebiyatına yönelik üretiminin geçici bir ilgi olmadığını göstermektedir. Eserlerin konuları ve fantastik içerikleri birbirlerinden ne kadar farklı olsalar da Matute'nin kendine özgü şiirsel üslubu dikkati çekmektedir. Çalışmada Matute'nin çocuk edebiyatı külliyatından seçilen yedi eser, fantastik edebiyat kuramcıları ve eleştirmenlerinin tanımları doğrultusunda incelenmiştir. Yazarın, kuşağının tercih ettiği toplumsal gerçekçilik yerine neden fantastik edebiyatı tercih ettiği, yazarın yaşam öyküsü ve İspanyol çocuk edebiyatının gelişiminin bu eserlerin yaratımında nasıl bir rol oynadığı tartışılmakta; yazarın fantastik çocuk edebiyatı kurgusunun ve üslubunun özellikleri, özellikle Tzvetan Todorov ve diğer kuramcıların tanımları ışığında çözümlenmektedir. Sonuç olarak, incelediğimiz yedi eserin hepsinin farklı derecelerde fantastik unsurlar içerdiği tespit edilmiştir. Matute'nin çocuk edebiyatı dışındaki eserleri farklı araştırmacılar ve eleştirmenler tarafından geniş ölçüde incelenmiş olmasına rağmen, bu çalışmada ele aldığımız ve araştırmamızı oluşturan eserler, aynı bütünlükte incelenmemiştir. Bu çalışmanın hedeflerinden biri, Matute'nin çocuklara yönelik eserlerini çözümleyerek alana katkı sağlamaktır.