Seneca'nın Naturales Quaestiones adlı eserinde doğa ve ahlak anlayışı
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edebiyat Fakültesi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Celal Cengiz Çevik
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Çiğdem DÜRÜŞKEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tezimizin temel amacı,Seneca'nın Naturales Quaestiones adlı eserindeki doğa ve ahlak anlayışını değerlendirmek ve filozofun, bağlı bulunduğu Stoa düşüncesindeki genel eğilime uygun olarakinsanları ahlakî gelişim amacıyla doğayı incelemeye çağırdığını göstermektir. Bu kapsamda ilkin Stoacı bilgi anlayışı çerçevesindeNaturales Quaestiones'teki doğa ve bilgi problemi incelenmiş olup, Seneca'nın, kutsal kabul ettiği doğanın bilgisini nasılahlakî çıkarımlara bağladığı ve hangi amaçlarla insanları doğayı tanımaya çağırdığıele alınmıştır. Tezimizin bu ilk bölümünde Naturales Quaestiones'teki doğa araştırması üzerine yazmanın ve göksel bilginin önemine, Seneca'nın insanların bu bilgiye erişememelerinin nedeni olarak gördüğü alışkanlık engeline, doğa bilgisinin uzun sürede tamamlanacağı düşüncesine ve Seneca'nın Roma'da felsefe ve doğa araştırmalarınaolan ilgisizlikten şikâyetine değinilmiştir. Daha sonra, ikinci bölümdeilkin Seneca'nın genel tanrıbilim anlayışı üzerinde durulmuş olupNaturales Quaestiones'te ortaya konan doğanın yaratıcı ve yönetici kimliği, kader, doğa olayları arasındaki tutarlı birliktelik ve kehanet konusuyla birlikte Tanrı'nın evrendeki her şeyin nedeni olduğu düşüncesi işlenmiştir. Üçüncü ve son bölümde ise Seneca'nın genel ahlak anlayışı yanında Naturales Quaestiones'te sergilenen ahlak idealleri yani talihi küçümseme ve ölüm korkusunu yenme hedefi ele alınıp, yine eserdeki, ideal bilgenin zihnî yükselişine engel teşkil ettiği için kaçınması gereken ahlakî kusur örneklerinden sapkınlık, gösteriş ve açgözlülükten bahsedilmiştir. NeticedeSeneca'nın insanları doğa araştırmasıyla, doğadaki gizli tanrısallığı ve kusursuz düzeni anlamaya çağırdığı dile getirilmiştir.